Τετάρτη, 26 Ιουνίου 2019
greek english french

ΒREXIT

Πέμπτη, 01 Νοεμβρίου 2018

-    Αποχώρηση ΗΒ από την ΕΕ – γενικές πληροφορίες
Η απόφαση του ΗΒ να αποχωρήσει από την ΕΕ, μέσω δημοψηφίσματος της 23ης Ιουνίου 2016, προκάλεσε κραδασμούς στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα και γενικευμένη αβεβαιότητα για την πορεία και το μέλλον της Ένωσης, ενώ αποτέλεσε έναυσμα για τις προτάσεις και διαβουλεύσεις για το Μέλλον την Ευρώπης και την εμβάθυνση της ΟΝΕ. Στις 29 Μαρτίου 2017 το Ηνωμένο Βασίλειο (Η.Β.) γνωστοποίησε την πρόθεσή του να αποχωρήσει από την ΕΕ, δυνάμει του Άρθρου 50 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΣΕΕ). Tο Άρθρο 50 ΣΕΕ αφορά στην διαδικασία αποχώρησης ενός κράτους-μέλους από την Ε.Ε. και προβλέπει ότι η αποχώρηση θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί το αργότερο δύο έτη από την ημερομηνία ενεργοποίησής του εν λόγω Άρθρου. Επομένως, στις 29 Μαρτίου 2019, το ΗΒ θα παύσει να αποτελεί κράτος-μέλος της ΕΕ και το σύνολο του πρωτογενούς και παράγωγου δικαίου της θα παύσει να ισχύει ως προς αυτό. Τον Ιούνιο του 2017 ξεκίνησε επισήμως διαπραγμάτευση μεταξύ ΕΕ και Η.Β. για την λεγόμενη «Συμφωνία Αποχώρησης του Η.Β. από την ΕΕ» (Withdrawal Agreement). Στόχος της διαπραγμάτευσης ήταν να αποφευχθεί η πιθανότητα αποχώρησης του Η.Β. χωρίς να έχουν συμφωνηθεί ορισμένες βασικές προϋποθέσεις του «διαζυγίου» που θα εξασφαλίσουν ομαλή και εύτακτη αποχώρηση, άρα, ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων της εξόδου (πολίτες, επιχειρήσεις, οικονομία, εμπόριο, εξωτερική και εσωτερική ασφάλεια, άμυνα κλπ).

-    Διαπραγματευτικό πλαίσιο για το BREXIT
Η διαπραγμάτευση της Συμφωνίας Αποχώρησης διεξάγεται στις Βρυξέλλες και είναι υπό εξέλιξη. Η ΕΕ των 27 κρατών-μελών (πλην του ΗΒ) εκπροσωπείται από τον επικεφαλής διαπραγματευτή της ΕΕ, Michel Barnier και την ομάδα του, η οποία αποτελείται από επιτελείς της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Από Βρετανικής πλευράς, επικεφαλής διαπραγματευτής είναι ο Υπουργός Εξόδου του Η.Β., Dominic Raab. Η διαπραγματευτική ομάδα της ΕΕ (Task Force 50) ενημερώνει τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ (πλην του Η.Β.) για τις εν εξελίξει διαπραγματεύσεις, σε εβδομαδιαία, μηνιαία και τριμηνιαία βάση στο πλαίσιο της Ομάδας Εργασίας Άρθρου 50 (Working Group 50), της Επιτροπής Μονίμων Αντιπροσώπων Άρθρου 50 (COREPER 50), του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων Άρθρου 50 (General Affairs Council 50) και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Άρθρου 50 (EUCO 50).


-    Συμφωνία Αποχώρησης του Η. Β. από την Ε.Ε.
Το μεγαλύτερο μέρος των μέχρι στιγμής διαπραγματεύσεων έχει αφιερωθεί στο νομικό κείμενο της Συμφωνίας Αποχώρησης που αφορά τους όρους του διαζυγίου των δύο πλευρών και το οποίο έχει συμφωνηθεί κατά 85%. Εφόσον κυρωθεί, η Συμφωνία Αποχώρησης θα αποτελέσει νομικά δεσμευτική διεθνή συνθήκη, με έξι Μέρη (Κοινές Διατάξεις, Θεσμικές Διατάξεις, Δικαιώματα Πολιτών, Μεταβατική Περίοδος, Χρηματοδοτικός Διακανονισμός και Λοιπά Θέματα Διαχωρισμού, όπως πχ κυκλοφορία αγαθών, πνευματική ιδιοκτησία/γεωγραφικές ενδείξεις, αστυνομική και δικαστική συνεργασία, EURATOM κλπ.) και τρία συνοδευτικά Πρωτόκολλα για την Ιρλανδία, το Γιβραλτάρ και τις βρετανικές βάσεις στην Κύπρο.

-    Μεταβατική περίοδος
Η Συμφωνία Αποχώρησης προβλέπει επίσης ότι θα υπάρξει διετής περίπου «μεταβατική περίοδος» (από 30.3.2019 μέχρι 31.12.2020) κατά την οποία οι ενωσιακοί κανόνες (το λεγόμενο ενωσιακό κεκτημένο, καθώς και οι διεθνείς συμφωνίες) θα συνεχίσουν να ισχύουν ως προς το Ηνωμένο Βασίλειο και εντός αυτού. Ωστόσο, το Η.Β. δεν θα μπορεί πλέον, κατά την μεταβατική περίοδο, να συμμετέχει στη διακυβέρνηση ή τη λήψη αποφάσεων των θεσμικών και λοιπών οργάνων ή οργανισμών της ΕΕ. Το Κεφάλαιο για την Μεταβατική Περίοδο που περιλαμβάνεται στη Συμφωνία Αποχώρησης είναι από εκείνα που έχουν ήδη συμφωνηθεί στις τρέχουσες διαπραγματεύσεις.

-    Κοινή Πολιτική Διακήρυξη για τις μελλοντικές σχέσεις ΗΒ-ΕΕ
Η Συμφωνία Αποχώρησης αποτελεί το κείμενο του διαζυγίου των δύο πλευρών και στοχεύει να διευθετήσει τα άμεσα θέματα που προκύπτουν από την έξοδο του Η.Β. από την ΕΕ, μέχρι και την ημερομηνία αποχώρησης του ΗΒ από την ΕΕ. Σε ό,τι αφορά τις μελλοντικές σχέσεις ΕΕ-ΗΒ (εμπορικές, οικονομικές, αμυντικές κλπ συμφωνίες), η διαπραγματευτική ομάδα της ΕΕ έχει προτείνει να συμφωνηθεί μία μη-νομικά (μόνο πολιτικά) δεσμευτική Κοινή Πολιτική Διακήρυξη ΕΕ-ΗΒ για τις μελλοντικές σχέσεις, που θα συνοδεύει την Συμφωνία Αποχώρησης. Oι διαπραγματευτικές ομάδες των δύο πλευρών ξεκίνησαν διαβουλεύσεις για το περιεχόμενο της Κοινής Πολιτικής Διακήρυξης τον Ιούλιο 2018, αμέσως μετά την κυκλοφορία της σχετικής Βρετανικής Λευκής Βίβλου για την μελλοντική σχέση ΕΕ-ΗΒ (Chequers Plan). Το κείμενο της Πολιτικής Διακήρυξης δεν έχει ακόμη κυκλοφορήσει επισήμως καθώς τελεί υπό διαπραγμάτευση.

-    Σημείο διαφωνίας των δύο πλευρών
Το πλέον ακανθώδες ζήτημα που πρέπει να επιλυθεί είναι το περιεχόμενο του Πρωτοκόλλου της Ιρλανδίας, που επιδιώκει να  αποφευχθούν οποιουδήποτε είδους τελωνειακοί, φυτοϋγειονομικοί ή άλλοι έλεγχοι στο σύνορο Δημοκρατίας Ιρλανδίας-Βορείου Ιρλανδίας (Η.Β.), για να μην επαναληφθούν οι συγκρούσεις που τερμάτισε η ειρηνευτική συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής, που υπεγράφη μεταξύ Ιρλανδίας, ΗΒ και διοίκησης/κυβέρνησης Β. Ιρλανδίας (Northern Ireland Executive) και τερμάτισε 30 έτη βίαιων συγκρούσεων μεταξύ των δύο κοινοτήτων σε βορρά και νότο. Η Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής απομάκρυνε τις υποδομές ασφαλείας και επέτρεψε να αναπτυχθούν εμπορικές, πολιτικές και κοινωνικές σχέσεις μεταξύ των πολιτών, ενώ η συμμετοχή Ιρλανδίας και ΗΒ στην ΕΕ και την Ενιαία Αγορά εξάλειψαν τα σύνορα και συνέβαλαν στη συμφιλίωση και στην επικράτηση της ειρήνης. Για να διατηρηθεί λοιπόν η ανυπαρξία συνόρου και να μην επαναληφθούν οι συγκρούσεις, η ΕΕ πρότεινε να συμπεριληφθεί πρόνοια στο Πρωτόκολλο της Ιρλανδίας, βάση της οποίας, σε περίπτωση που δεν βρεθεί προσφορότερη λύση, η Β. Ιρλανδία θα παραμείνει στην Ενιαία Αγορά. Το ΗΒ δεν αποδέχεται αυτήν την εκδοχή και προσπαθεί να βρει εναλλακτικές. Η επίλυση του θέματος δεν είναι απλή, καθώς η απόφαση για το Ιρλανδικό σύνορο θα καθορίσει και την μελλοντική εμπορική σχέση του ΗΒ με την ΕΕ.

-    Επόμενα Βήματα
Σύμφωνα με τον τρέχοντα σχεδιασμό, το σύνολο της Συμφωνίας Αποχώρησης, περιλαμβανομένων των Πρωτοκόλλων και της Κοινής Πολιτικής Διακήρυξης για τις μελλοντικές σχέσεις θα πρέπει να συμφωνηθεί το αργότερο έως τέλος του 2018, ούτως ώστε να υπάρχει επαρκής χρόνος (μέχρι το τέλος Μαρτίου 2019) για να κυρωθεί η Συμφωνία από Ευρωπαϊκό και Βρετανικό κοινοβούλιο και να εγκριθεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. Αυτό όμως ακόμη δεν είναι βέβαιο. Μπορεί να καθοριστεί άλλη ημερομηνία αποχώρησης του Η.Β. από την ΕΕ, είτε μέσω της Συμφωνίας Αποχώρησης είτε με ομόφωνη απόφαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου (Άρθρο 50, παρ. 3 ΣΕΕ), έπειτα από αίτημα του ΗΒ. Μέχρι στιγμής πάντως η ΕΕ δεν έχει λάβει κάποιο επίσημο αίτημα για παράταση συμμετοχής του Η.Β. στην ΕΕ.

-      Θέσεις Ελλάδας
Η Ελλάδα, όπως και τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της ΕΕ, στηρίζει το έργο του επικεφαλής διαπραγματευτή της ΕΕ. Θεωρεί την αποχώρηση του ΗΒ αρνητική εξέλιξη, αλλά ελπίζει σε κύρωση της Συμφωνίας Αποχώρησης εντός χρονοδιαγράμματος, για να εξασφαλιστεί εύτακτη έξοδος, ελαχιστοποιώντας τις αρνητικές επιπτώσεις, πρωτίστως, στην χρηματοπιστωτική σταθερότητα της ΕΕ. Για την μελλοντική σχέση ΕΕ-ΗΒ, οι ελληνικές προτεραιότητές προσανατολίζονται, καταρχάς, σε εμπορική συμφωνία για αγαθά και υπηρεσίες (περιλαμβανομένων ναυτιλιακών, τουριστικών και συναφών), καθώς και σε αμοιβαία επωφελείς συμφωνίες για λοιπούς τομείς κοινού ενδιαφέροντος.

-    Χρονοδιάγραμμα διαπραγματεύσεων

23 Ιουνίου 2016: Δημοψήφισμα σε ΗΒ για αποχώρησή του από την ΕΕ : 51,7% ΥΠΕΡ (17,4 εκατ πολίτες) έναντι 49,3% ΚΑΤΑ (16,1 εκατ. πολίτες).

Οκτώβριος - Φεβρουάριος 2016: έκδοση Λευκής Βίβλου HB με σχηματικές του θέσεις για την έξοδο του από την ΕΕ (διαζύγιο). Κατάθεση σε βρετανικό κοινοβούλιο νομοσχεδίου Great Repeal Bill (κατάργηση European Communities Act του 1972).

29 Μαρτίου 2017: ενεργοποίηση του Άρθρ. 50 ΣΕΕ από την Πρωθυπουργό του ΗΒ, Theresa May. Χρονικός ορίζοντας αποχώρησης: 29 Μαρτίου 2019 (εκτός αν αποφασιστεί διαφορετικά και ομοφώνως από Ευρ. Συμβούλιο και ΗΒ). Σύσταση διαπραγματευτικών ομάδων υπό M. Barnier (EE) και David Davis (HB), ο οποίος θα αντικατασταθεί, τον Ιούλιο 2018, από τον Dominic Raab.

29 Μαϊου 2017:
Eυρωπαϊκό Συμβούλιο Άρθρου 50 υιοθετεί Kατευθυντήριες Οδηγίες της ΕΕ για την Συμφωνία Αποχώρησης (Withdrawal Agreement).

8 Ioυνίου 2017:
ανεπάντεχες γενικές εκλογές σε ΗΒ. Συντηρητικό Κόμμα χάνει αυτοδυναμία του. Τheresa May αναγκάζεται να σχηματίσει κυβέρνηση μειοψηφίας με συμμετοχή κόμματος Β. Ιρλανδίας (DUP).

19 Iουνίου 2017: ξεκινά ο α' γύρος διαπραγματεύσεων. Βασικά θέματα α' φάσης διαπραγμάτευσης που ΕΕ επιδιώκει να διευθετήσει:  (α) δικαιώματα πολιτών, (β) δημοσιονομικός  διακανονισμός και (γ) Ιρλανδία. Συζητούνται επίσης θέματα διακυβέρνησης (μηχανισμός επίλυσης διαφορών/ρόλος ΔΕΕ) και άλλα θέματα διαχωρισμού. Έναρξη διαδικασίας μετεγκατάστασης Εuropean Μedicines Αgency (ΕΜΑ) και Εuropean Βanking Αuthority (ΕΒΑ) από Λονδίνο σε άλλη πρωτεύουσα ΕΕ (υποψηφιότητα και Ελλάδος. Καταλήγουν σε Άμστερνταμ και Παρίσι).

Ιούλιος-Δεκέμβριος 2017: ολοκλήρωση διαπραγματεύσεων α΄ φάσης. Καταλήγουν σε Κοινή Έκθεση ΕΕ-ΗΒ για τα θέματα/κεφάλαια που θα περιλαμβάνονται στη Συμφωνία Αποχώρησης, μεταξύ των οποίων και μεταβατική περίοδος 21 μηνών (30.3.2019-31.12.2020). Το ΗΒ αποδέχεται  την περίφημη backstop solution για την Ιρλανδία. Ταυτόχρονα καταθέτει σχηματικές θέσεις (position papers) για τα θέματα μελλοντικής σχέσης ΕΕ-ΗΒ που επιθυμεί να συζητήσει άμεσα και αφορούν σε: μελλοντική συνεργασία ΕΕ-ΗΒ σε τομείς άμυνας, ασφάλειας, εξωτερικών σχέσεων, αναπτυξιακής πολιτικής, δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων και φυσικά εμπορικών σχέσεων.

Ιανουάριος–Μάρτιος 2018: ξεκινά β΄ φάση διαπραγματεύσεων. Στις 28 Φεβρουαρίου 2018 παρουσιάζεται από την διαπραγματευτική ομάδα ΕΕ σχέδιο Συμφωνίας Αποχώρησης. Επιτυγχάνεται να συμφωνηθεί το μεγαλύτερο μέρος της Συμφωνίας Αποχώρησης, παραμένει όμως ανοικτό το συνοριακό ζήτημα Ιρλανδίας-Β. Ιρλανδίας.

23 Μαρτίου 2018: Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Άρθρου 50, υιοθετεί νέες Κατευθυντήριες Οδηγίες, αυτή τη φορά, για τις μελλοντικές σχέσεις ΕΕ-ΗΒ. Οι Οδηγίες προκρίνουν Συμφωνία Ελευθέρων Συναλλαγών ΕΕ-ΗΒ, στο πρότυπο ΕΕ-Καναδά και στενή μελλοντική σχέση σε τομείς άμυνας, ασφάλειας, εξωτερικών, δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων, καθώς και ξεχωριστές συμφωνίες για θέματα ανταλλαγής και προστασίας πληροφοριών και δεδομένων. Στις Κατευθυντήριες ορίζεται ότι τα θέματα μελλοντικής σχέσης θα συμπεριληφθούν σε Κοινή Πολιτική Διακήρυξη, συνοδευτική της Συμφωνίας Αποχώρησης. 

12 Ιουλίου 2018: κυκλοφορεί το Βρετανικό Chequers Plan που για πρώτη φορά από την έναρξη των διαπραγματεύσεων αποτυπώνει εγγράφως συγκεκριμένες προτάσεις του ΗΒ για όλο το εύρος των μελλοντικών του σχέσεων με την ΕΕ. Οι Boris Johnson (ΥΠΕΞ) και David Davis (Υπουργός Εξόδου) παραιτούνται λόγω αντίθεσής τους στo Chequers Plan, το οποίο προκρίνει, για τον εμπορικό-οικονομικό τομέα, συμφωνία ελευθέρων συναλλαγών ΕΕ-ΗΒ μόνο για αγαθά και ιδιότυπη τελωνειακή σχέση ΕΕ-ΗΒ, όπου το ΗΒ θα παραμείνει σε ενιαίο τελωνειακό χώρο με την ΕΕ, συλλέγοντας δασμούς εκ μέρους της (για να αποφύγει «σκληρό σύνορο» Ιρλανδίας- Β. Ιρλανδίας).

Άτυπη Σύνοδος Κορυφής ΕΕ (Σάλσμπουργκ, 19.9.2018): Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Άρθρου 50 διαμηνύει στην Βρετανή Πρωθυπουργό ότι οι προτάσεις του Chequers Plan για την ιδιότυπη τελωνειακή σχέση δεν μπορούν να γίνουν  αποδεκτές καθώς παραβιάζουν τις τέσσερις ελευθερίες της Ενιαίας Αγοράς και κάθε έννοια κανόνων ισότιμου ανταγωνισμού. Η Βρετανή Πρωθυπουργός απαντά ότι καλύτερα να μην επιτευχθεί συμφωνία, από το να επιτευχθεί κακή συμφωνία για το Η.Β. Η ΕΕ προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο no deal ( μη επίτευξης συμφωνίας).

Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Άρθρου 50 (Βρυξέλλες, 17.10.2018): οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται με στόχο την ολοκλήρωση της Συμφωνίας Αποχώρησης, αλλά αυτό δεν καθίσταται εφικτό. Οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται προς επίτευξη της Συμφωνίας. Σε περίπτωση που η κυβέρνηση May φέρει Συμφωνία Αποχώρησης προς ψήφιση στο βρετανικό κοινοβούλιο, αλλά καταψηφισθεί, υπάρχουν τέσσερα ενδεχόμενα: νέο δημοψήφισμα, εκλογές, συνέχιση διαπραγματεύσεων, έξοδος χωρίς Συμφωνία (μέτρα εκτάκτου ανάγκης, ισχύς κανόνων ΠΟΕ για εμπορικά θέματα).

Συμφωνία των Πρεσπών - Απαντήσεις σε συχνά ερωτήματα πολιτών
Επιστημονική Ημερίδα/Συμφωνία των Πρεσπών: Νομικά Ζητήματα
Η Συμφωνία των Πρεσπών
(το κείμενο)
Τhe Prespa Agreement
(the official text)
Climate Change Impacts on Cultural Heritage
International Conference
June 21-22, 2019
Work and Holiday Visa
Work and Holiday Visa
η Ευρώπη σου Εθνική Έκθεση Διαβούλευσης για το μέλλον της Ευρώπης
Εθνική Έκθεση
Δημόσιοι Διαγωνισμοί Διαύγεια: Υπουργείο Εξωτερικών - Ανάρτηση Αποφάσεων στο Διαδίκτυο
Golden Visa Programme
Europe Day
Σπουδές στην Ελλάδα - Study in Greece
Ελληνική Κυβέρνηση

Συνδεθείτε μαζί μας στο Facebook Δείτε τις φωτογραφίες μας στο Flickr Ακολουθήστε μας στο Twitter Δείτε τα βίντεο μας στο YouTube Τελευταία νέα σε RSS