Παρασκευή, 22 Μαρτίου 2019
greek english french
Αρχική arrow Εξωτερική Πολιτική arrow Η Ελλάδα στην ΕΕ arrow Πολιτική ΕΕ σε θέματα Μετανάστευσης και Ασύλου

Πολιτική ΕΕ σε θέματα Μετανάστευσης και Ασύλου

1. Μετανάστευση

Η μετανάστευση παραμένει ένα μείζον ζήτημα που έχει θέσει σε δοκιμασία την ενότητα της Ε.Ε. και την ικανότητά της να ανταποκριθεί σε ένα διεθνές πρόβλημα, με τρόπο που να είναι συμβατός με τις θεμελιώδεις αρχές και τις αξίες μας και δεν αμφισβητεί τις σχετικές πρόνοιες του διεθνούς δικαίου.

2. Εφαρμογή Δήλωσης  ΕΕ-Τουρκίας 18ης Μαρτίου 2016

Από την 20η Μαρτίου 2016 μέχρι σήμερα, πάνω από 63.000 άτομα έχουν εισέλθει στα ελληνικά νησιά, ενώ επί του παρόντος περίπου 12.000 παραμένουν σε αυτά.  Στο πλαίσιο της Δήλωσης έχουν μέχρι στιγμής επιστραφεί 1.550 παράτυποι μετανάστες. (ο χαμηλός αριθμός οφείλεται στο ότι η συντριπτική πλειοψηφία των νεοαφικνουμένων  προβαίνει στην υποβολή αιτημάτων ασύλου). Σημειώνεται ότι οι ροές συνολικά από τον Μάιο 2017 παρουσιάζονται αυξημένες κατά 20% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2016, ενώ από τον Ιούνιο καταγράφεται σημαντική αύξηση και μέσω των χερσαίων συνόρων.

3.Εφαρμογή Συμφωνίας Επανεισδοχής Ε.Ε.-Τουρκίας/Επιστροφές

Από 1.10.2017, ετέθησαν αυτομάτως σε ισχύ, μετά από τριετή μεταβατική περίοδο, τα άρθρα 4 και 6 της Συμφωνίας Επανεισδοχής Ε.Ε.-Τουρκίας, για πολίτες τρίτων χωρών και απάτριδες αντίστοιχα (για τους Τούρκους και του Ευρωπαίους πολίτες, αντιστοίχως, η Συμφωνία ίσχυε ήδη από το 2014). Η τουρκική πλευρά δεν εφαρμόζει τα ανωτέρω άρθρα, συνδέοντας την εφαρμογή εκ μέρους της Τουρκίας όλων των διατάξεων της Συμφωνίας Επανεισδοχής ΕΕ-Τουρκίας με την απελευθέρωση των θεωρήσεων.

Ελάχιστα ικανοποιητική υπήρξε το 2017 η συνεργασία τουρκικών αρχών για την εφαρμογή του διμερούς Πρωτοκόλλου Επανεισδοχής, με συνέπεια, σε συνδυασμό και με την μη εφαρμογή της Ευρωπαϊκής Συμφωνίας Επανεισδοχής, οι επιστροφές στην Τουρκία παράνομων μεταναστών που εισέρχονται από τα χερσαία σύνορα να είναι ελάχιστες (21 άτομα το 2017).

4. Εξωτερικές πτυχές μετανάστευσης

Στην Ανακοίνωση της Ε. Επιτροπής (7.6.2016) για τις Εξωτερικές Πτυχές της Μετανάστευσης προβλέπεται ένα νέο Πλαίσιο Συνεργασίας για τη Μετανάστευση με τρίτες χώρες, μέσα στο οποίο θα αναπτυχθούν ολοκληρωμένα Σύμφωνα συνεργασίας  με χώρες αιχμής. Έχουν ήδη συνταχθεί Σύμφωνα συνεργασίας με τον Νίγηρα, τη Νιγηρία, τη Σενεγάλη, το Μαλί και την Αιθιοπία, ενώ  υιοθετήθηκαν επίσης τα σύμφωνα με τον Λίβανο (15.11.2016) και με την Ιορδανία (20.12.2016), με έμφαση στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της συριακής κρίσης. Από πλευράς μας, ζητούμε διαρκώς την επέκταση των συμφώνων και σε ασιατικές χώρες προέλευσης και διέλευσης μεταναστών, όπως Αφγανιστάν, Πακιστάν και Μπαγκλαντές.

Κατά το τελευταίο διάστημα, οι ροές στην Οδό της Κεντρικής Μεσογείου σημείωσαν σημαντική μείωση σε συνέχεια των δράσεων της Ε.Ε., με αποτέλεσμα οι συνολικές ροές για το 2017 να είναι μειωμένες σε σχέση με  το 2016 κατά 30%. Σχέδιο Δράσης το οποίο παρουσίασε η Επιτροπή στις αρχές Ιουλίου 2017 επιχειρεί μια συνολική προσέγγιση για την διαχείριση των ροών στην Κεντρική Μεσόγειο και περιλαμβάνει πολλές πτυχές προτεραιότητας για την στήριξη της Ιταλίας, με έμφαση σε δράσεις στη Λιβύη (ολοκληρωμένη διαχείριση συνόρων, βελτίωση υποδομών, ενίσχυση εθελούσιων επιστροφών, σε συνεργασία με UNHCR και ΔΟΜ αντίστοιχα, ενίσχυση λιβυκής ακτοφυλακής, ανάπτυξη τοπικών κοινοτήτων κλπ).

5. Μετεγκατάσταση (Relocation)/ Επανεγκατάσταση (Resettlement)

Το πρόγραμμα μετεγκατάστασης  προσφύγων από την χώρα μας και την Ιταλία  προς άλλες χώρες μέλη της ΕΕ που αποφασίσθηκε τον Σεπτέμβριο του 2015 έχει ολοκληρωθεί, από τις 26/9/2017, με περίπου 22.000 πρόσφυγες να έχουν μετεγκατασταθεί από την χώρα μας σε άλλα κράτη μέλη και συνδεδεμένα κράτη της ΕΕ..

Η Ελλάδα υποστηρίζει, επιπλέον, ένα συστηματικό πρόγραμμα επανεγκατάστασης (resettlement) προσφύγων που βρίσκονται στις συνορεύουσες με τη Συρία χώρες προς άλλα κ-μ ΕΕ και Schengen.  Στο πλαίσιο αυτό έχουμε δεσμευθεί να δεχθούμε, μελλοντικά και εφόσον το επιτρέψουν οι συνθήκες, 354 άτομα.

6. Αναθεώρηση του Κοινού Ευρωπαϊκού Συστήματος Ασύλου

Αποτελεί πάγια θέση της Ελλάδας ότι το κοινό σύστημα ασύλου οφείλει να εστιάσει στη δίκαιη και αναλογική κατανομή των αιτούντων άσυλο μεταξύ των κ-μ, στη βάση της αλληλεγγύης και της δίκαιης κατανομής ευθυνών.

Η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Υποστήριξης για το Άσυλο (EASO) συμβάλλει στην ανάπτυξη του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου διευκολύνοντας, συντονίζοντας και ενισχύοντας την πρακτική συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά τις πολυάριθμες πτυχές του ασύλου. Η συνδρομή του EASO στη χώρα μας ανέρχεται σε 113 εμπειρογνώμονες όλων των ειδικοτήτων .

7.Επιχειρησιακά στοιχεία

Μετά το κλείσιμο των συνόρων από την πΓΔΜ τον Φεβρουάριο 2016, σε συνέχεια μονομερών κινήσεων εκ μέρους και ορισμένων κ-μ ΕΕ, περίπου 60.000 άτομα έχουν εγκλωβιστεί στην Ελλάδα. Αυτή τη στιγμή, η ικανότητα υποδοχής ανέρχεται σε περίπου 71.000 θέσεις σε όλη την Ελλάδα, εκ των οποίων 18.000 της Υπάτης Αρμοστείας για τους Πρόσφυγες. Όλα τα Κέντρα Υποδοχής και Ταυτοποίησης-Κ.Υ.Τ. (hotspots) είναι πλήρως λειτουργικά και παρέχονται όλες οι βασικές υπηρεσίες, ενώ η ελληνική πλευρά λαμβάνει μέτρα για την ενίσχυση της ασφάλειας στα hotspots, στα οποία και έχουν διορισθεί συντονιστές.

Σημειώνεται ότι η χώρα μας συγκαταλέγεται στις τέσσερις ευρωπαϊκές χώρες με τον υψηλότερο αριθμό αιτημάτων ασύλου. Το 2016 κατεγράφησαν 51.121 περίπου αιτήματα ασύλου, με κύριες εθνικότητες εκείνη Συρίας, Ιράκ, Πακιστάν και Αφγανιστάν, ενώ το 2017 58.661 αιτήματα, με αποτέλεσμα η χώρα μας να βρίσκεται στην πρώτη θέση όσον αφορά τον αριθμό υποβληθέντων αιτημάτων ασύλου αναλογικά με τον πληθυσμό της.

Ο Κανονισμός για την Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή-Ακτοφυλακή τέθηκε σε ισχύ στις 6 Οκτωβρίου 2016. Προβλέπει παροχή επιχειρησιακής υποστήριξης για τη διαχείριση των συνόρων, δημιουργώντας μια «δεξαμενή» με  την διάθεση πάνω από 1.700 συνοριοφυλάκων και άλλων στελεχών επί του εδάφους και περιλαμβάνει προβλέψεις για ενισχυμένο ρόλο του Οργανισμού στον τομέα των επιστροφών. Την 1η Φεβρουαρίου 2017 ανανεώθηκε η επιχείρηση του FRONTEX «EPN POSEIDON SEA», η οποία παρατείνεται έως 31.1.2019. Στην χώρα μας ευρίσκονται, επί του πεδίου, 776  αξιωματούχοι του Frontex..

Τελευταία ενημέρωση Τρίτη, 27 Μαρτίου 2018