Διαπεριφερειακή Συνεργασία
Ένωση για τη Μεσόγειο
Η Ένωση για τη Μεσόγειο αποτελεί το θεσμικό πλαίσιο της Ευρω-μεσογειακής συνεργασίας, ως μετεξέλιξη της «Διαδικασίας της Βαρκελώνης», σε ένα νέο, μοναδικό σχήμα, όπου μετέχουν τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η ΕΥΕΔ και οι Αίγυπτος, Αλβανία, Αλγερία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Ιορδανία, Ισραήλ, Λίβανος, Μαρόκο, Μαυριτανία, Μαυροβούνιο, Μονακό, Συρία, Τουρκία, Τυνησία και η Παλαιστινιακή Αρχή. Μετέχει, επίσης, και η Λιβύη ως παρατηρητής. Η ΕγΜ ιδρύθηκε με τη Σύνοδο Κορυφής των Παρισίων (13.7.2008) και πέραν της πολιτικής διάστασης δίδει έμφαση στην υλοποίηση περιφερειακών προγραμμάτων, με αναπτυξιακό και περιβαλλοντικό χαρακτήρα, αλλά και άμεσο πρακτικό όφελος για τους λαούς της Μεσογείου.
Ως πολιτική της ΕΕ υπάγεται στη Νότια Διάσταση της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Γειτονίας. Νεωτεριστικά στοιχεία της ΕγΜ είναι α) η σύσταση και λειτουργία Γραμματείας, με κύρια αρμοδιότητα την προώθηση των περιφερειακών προγραμμάτων, επικεφαλής της οποίας, επί παρόντος, είναι ο Αιγύπτιος κ. Nasser Κamel και β) η κινητοποίηση του ιδιωτικού τομέα για τη συμμετοχή του στα προγράμματα αυτά. Η ΕγΜ καθίσταται αποτελεσματική ως μέσο διακυβέρνησης, το οποίο ενθαρρύνει τον πολιτικό διάλογο και την συμμετοχικότητα.
Η ΕγΜ αναπτύσσεται στη βάση τριών στρατηγικών στόχων για την περιοχή: Σταθερότητα, Ανθρώπινη Ανάπτυξη και Μη κοινωνικός Αποκλεισμός. Λειτουργεί μέσω μιας Επιτροπής Υψηλών Αξιωματούχων, η οποία συνεδριάζει περί τις 4 φορές ετησίως. Από το 2015, συγκαλείται στη Βαρκελώνη συνάντηση Υπουργών Εξωτερικών της ΕγΜ, άλλως Περιφερειακό forum.
Στο πλαίσιο της ΕγΜ διοργανώνονται πολλές θεματικές συναντήσεις, σε Υπουργικό ή Υψηλό Υπηρεσιακό επίπεδο, οι οποίες μάλιστα παρουσιάζουν αυξητική τάση ως προς την θεματολογία τους. Οι θεματικές αυτές συναντήσεις παρέχουν δυνατότητες επί μέρους ανάπτυξης συνεργασιών σε περιφερειακό επίπεδο. Ενδεικτικά αναφέρονται το Περιβάλλον και η Κλιματική Αλλαγή, η Ενέργεια, η Πολιτική Προστασία, η Εργασία και Απασχόληση, η Έρευνα και Τεχνολογία, η Αστική Ανάπτυξη, η θέση των Γυναικών.
Μετά το ξέσπασμα της πανδημίας COVID-19, η ΕγΜ προσάρμοσε αναλόγως τους στόχους της. Το Σχέδιο Ανάκαμψης για τις οικονομίες των Νότιων Μεσογειακών Εταίρων διακρίνεται από βιωσιμότητα, λαμβάνοντας υπ’ όψιν την Γαλάζια και την Πράσινη Οικονομία και την μείωση εκπομπών άνθρακα. Προβλέπεται, επίσης, ενισχυμένη συνεργασία στην Πολιτική Προστασία, και ιδίως στην άμεση ιατρική βοήθεια, όπως εφαρμόσθηκε και από την ΕΕ για την πανδημία COVID-19.
Κατά την τελευταία συνάντηση του Περιφερειακού Forum ΕγΜ (27 Νοεμβρίου 2020) τέθηκαν οι προτεραιότητες όπου θα εστιάσει τις εργασίες της η ΕγΜ κατά τα προσεχή χρόνια και αφορούν α) στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, καθώς η Μεσόγειος αποτελεί μια από τις ταχύτερα και περισσότερο θερμαινόμενες περιοχές στον πλανήτη, β) στην άνευ αποκλεισμών βιώσιμη ανάπτυξη, γ) στην κοινωνική ένταξη και συνοχή, δ) στον ψηφιακό μετασχηματισμό και ε) στην πολιτική προστασία.
Tα Συμπεράσματα του Συμβουλίου της 16.4.2021, σχετικά με την αναβαθμισμένη σχέση της ΕΕ με τους εταίρους της Νότιας Γειτονίας, αναγνωρίζουν τον ρόλο της ΕγΜ ως μοναδικής πλατφόρμας περιφερειακής συνεργασίας στην Μεσόγειο. Η ΕγΜ θα μπορούσε να αποτελέσει τον επιχειρησιακό βραχίονα για την υλοποίηση μερικών από τα εμβληματικά έργα που προβλέπει το επενδυτικό και οικονομικό σχέδιο της Ευρ. Επιτροπής για τη Νότια Γειτονία.
Βλ. περισσότερα σε https://ufmsecretariat.org/
