Πολιτικές Σχέσεις

Οι Σχέσεις Ελλάδος και Σλοβενίας: Μια Ειλικρινής, Ισχυρή και Δυναμική Εταιρική Σχέση

Οι δύο χώρες μοιράζονται ιστορικούς δεσμούς, όπως η καταγωγή της οικογένειας του Ιωάννη Καποδίστρια από την παράκτια πόλη Koper (Capodistria). Επίσης,στη Λιουμπλιάνα(τότε Λάϊμπαχ) διεξήχθη από τον Ιανουάριο ως τον Μάιο του 1821 το Συνέδριο της Ιεράς Συμμαχίας, κατά το οποίο ο Ιωάννης Καποδίστριας, ως κορυφαία διπλωματική προσωπικότητα της εποχής του, τρέφοντας διακαή πόθο να ελευθερώσει την πατρίδα του, την Ελλάδα, κατάφερε να αποκρούσει τους σχεδιασμούς του Υπουργού Εξωτερικών της Αυστρο Ουγγαρίας,  Μέτερνιχ, για ένοπλη καταστολή της ελληνικής επανάστασης. Στη σύνδεση Ελλάδος και Σλοβενίας υπάρχουν ακόμη και μυθολογικές αναφορές, καθώς,  σύμφωνα με την τοπική μυθολογία (οποία βασίζεται και σε έργα του Απολλώνιου του Ρόδιου), ο Ιάσωνας και η Αργοναύτες, κατά την επιστροφή τους από την Ιωλκό, φόνευσαν τον δράκο που καταδυνάστευε τους κατοίκους της Λιουμπλιάνας. Έκτοτε ο δράκος έγινε το σύμβολο της πόλης της Λιουμπλιάνα, ενώ το πολιτιστικό "Φεστιβάλ  Αργοναυτών", που διοργανώνεται τον Ιούνιο κάθε χρόνο στη Βέρχνικα (Vrhnika) και προσελκύει πάνω από 15.000 επισκέπτες, αποτελεί σύγχρονη υπενθύμιση αυτού του δεσμού.

Οι διπλωματικές σχέσεις μεταξύ Ελλάδος και Σλοβενίας συνήφθησαν τον Ιούλιο του 1992, με την Ελλάδα να ιδρύει την Πρεσβεία στη Λιουμπλιάνα το 1995. Πέραν του γεγονότος ότι οι δύο χώρες είναι εταίροι στην ΕΕ και σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ, οι σημερινές σχέσεις Ελλάδος και Σλοβενίας χαρακτηρίζονται από ισχυρή συναντίληψη απέναντι στις σύγχρονες παγκόσμιες προκλήσεις, με τις δύο χώρες να μοιράζονται κοινές αξίες στις διεθνείς σχέσεις, όπως η προσήλωση στο διεθνές δίκαιο, η υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, η Ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων, η ενεργειακή ασφάλεια και η κλιματική αλλαγή. Σημαντικές στιγμές στις πρόσφατες διμερείς επαφές περιλαμβάνουν την επίσημη επίσκεψη της Ελληνίδας Προέδρου της Δημοκρατίας Κατερίνας Σακελλαροπούλου στη Σλοβενία, τον Απρίλιο 2021 και αυτή της Σλοβένας Προέδρου της Δημοκρατίας, κας Nataša Pirc Musar, στην Ελλάδα τον Απρίλιο του 2024, την επίσκεψη του Υπουργού Εξωτερικών κ. Γεώργιου Γεραπετρίτη στο Σλοβενία τον Απρίλιο 2025, ενώ πολιτικές διαβουλεύσεις υψηλού επιπέδου έλαβαν χώρα μεταξύ των Υφυπουργών Εξωτερικών κ.κ. Αλεξάνδρας Παπαδοπούλου και Marko Štucin, τον Μάρτιο του 2024. Ισχυρή είναι η συνεργασία και σε θέματα άμυνας και ασφάλειας, με την υπογραφή συμφωνίας για την προστασία διαβαθμισμένων πληροφοριών, το 2022 και τη συμμετοχή σε κοινές ασκήσεις.Η κοινή θητεία των δύο χωρών ως μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για το έτος 2025 συμβάλλει στην περαιτέρω εμβάθυνση των διμερών σχέσων μέσω συνεργειών και κοινών πρωτοβουλιών.

Στον οικονομικό τομέα, το διμερές εμπόριο παρουσιάζει δυναμική, με τις ελληνικές εξαγωγές προς τη Σλοβενία να ανέρχονται σε €363,16 εκατ. και τις εισαγωγές σε €188,5 εκατ. για το 2024, καταγράφοντας πλεόνασμα για την Ελλάδα. Κύρια προϊόντα ελληνικών εξαγωγών περιλαμβάνουν προϊόντα πετρελαίου, φαρμακευτικά και προϊόντα αλουμινίου, ενώ οι εισαγωγές από τη Σλοβενία στην Ελλάδα αφορούν κυρίως φαρμακευτικά, ηλεκτρολογικό εξοπλισμό και πλαστικά. Η Ελλάδα αποτελεί δημοφιλή τουριστικό προορισμό για τους Σλοβένους (δεύτερη στις προτιμήσεις, μετά την γειτονική Κροατία),με περίπου 70.000 Σλοβένους τουρίστες να επισκέπτονται την Ελλάδα το 2023 και με την απευθείας αεροπορική σύνδεση Αθήνας-Λιουμπλιάνας που ξεκίνησε το 2022, να ενισχύει περαιτέρω τις ροές επισκεπτών.

Σύμφωνα με τις πλέον πρόσφατες απογραφές (στοιχεία 2023) ο συνολικός πληθυσμός μόνιμα εγκατεστημένων Ελλήνων στη Σλοβενία ανέρχεται σε 89 άτομα. Κυρίως αποτελείται κυρίως από δύο κατηγορίες ανθρώπων: α. άτομα που προέρχονται από μικτούς γάμους και β. άτομα που έχουν έρθει στη Σλοβενία, ειδικά μετά την είσοδο της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, για επαγγελματικούς λόγους.Στο Πανεπιστήμιο της Λιουμπλιάνα λειτουργεί Τμήμα Κλασσικών Σπουδών με υπερ εκατονταετή παράδοση (ξεκίνησε το 1919) στην διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας, ενώ παράλληλα λειτουργεί και ως επίσημο εξεταστικό κέντρο πιστοποίησης ελληνομάθειας στη Σλοβενία. Επίσης, το 2022, αναγνωρίστηκε Τμήμα Ελληνικής Γλώσσας (ΤΕΓ) Λιουμπλιάνας, με φορέα λειτουργίας την Πρεσβεία της Ελλάδος στη Λιουμπλιάνα,υπό την ονομασία «Ιωάννης Καποδίστριας», το οποίο συνεχίζει με επιτυχία τη λειτουργία του.