Αξιότιμοι σύνεδροι,
Αγαπητοί συνάδελφοι,
Κυρίες και Κύριοι,
Είναι ιδιαίτερη τιμή να προλογίσω το φετινό επετειακό συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Διεθνούς Δικαίου και Διεθνών Σχέσεων.
Ειδικά εν μέσω μιας διεθνούς συγκυρίας η οποία καθιστά εξαιρετικά επίκαιρο το θέμα του συνεδρίου.
Η διεθνής έννομη τάξη και οι αρχές πάνω στις οποίες οικοδομήθηκε έχουν πλέον τεθεί σε ανοιχτή αμφισβήτηση.
Ιδίως σε συνέχεια της ρωσικής εισβολής, καθώς και προκλητικών και παράνομων ενεργειών άλλων δρώντων.
Τα ιδρυτικά κράτη των Ηνωμένων Εθνών διακήρυξαν το 1945 την αποφασιστικότητα τους να διασώσουν τις επερχόμενες γενεές από τη μάστιγα του πολέμου.
Δεσμεύτηκαν να δημιουργήσουν προϋποθέσεις για τον σεβασμό προς τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο.
Έκτοτε η Ελλάδα είναι προσηλωμένη στις αρχές και τους σκοπούς του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών.
Έχει αναγάγει το Διεθνές Δίκαιο στον βασικό πυλώνα της εξωτερικής της πολιτικής.
Στηρίζει την ανάγκη πλήρους συμμόρφωσης προς το Διεθνές Δίκαιο, ενώ συμμετέχει ενεργά στην προώθησή του.
Η επιδίωξη της χώρας μας για επανεκλογή της στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, την περίοδο 2025-2026, εντάσσεται σε αυτό το πλαίσιο.
Ομοίως, η υποψηφιότητά μας στο Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων την περίοδο 2028-2030.
Καθώς και αυτή για την Προεδρία της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών το 2035.
Η χώρα μας δεν έχει ανάγκη να κατασκευάζει νομικά οικοδομήματα για να υποστηρίξει τις εθνικές της θέσεις.
Τις υποστηρίζει με τη σταθερή της προσήλωση στους βασικούς κανόνες του Διεθνούς Δικαίου όπως, μεταξύ άλλων:
• την αρχή pacta sunt servanda,
• την άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων με βάση οικουμενικά αποδεκτούς κανόνες του Δικαίου της Θάλασσας,
• η απαγόρευση της απειλής ή χρήσης βίας
Με βάση τις αρχές αυτές, η χώρα μας χτίζει συμμαχίες.
Οχυρώνεται από τις ΗΠΑ μέχρι τον Κόλπο και τον Ινδο-Ειρηνικό απέναντι σε αναθεωρητικές συμπεριφορές και πρακτικές.
Αυτό ισχύει και έναντι των πρακτικών της Τουρκίας, η οποία αμφισβητεί άνευ περιστροφών κάθε βασική αρχή του Διεθνούς Δικαίου.
Η χώρα μας αντιθέτως, με την προσήλωσή της σε αυτές τις αρχές καθίσταται αξιόπιστος διεθνής και περιφερειακός εταίρος.
Τον τελευταίο χρόνο η Ελλάδα συνήψε δυο ιδιαίτερα επωφελείς για τα εθνικά της συμφέροντα συμφωνίες:
• τη Συμφωνία Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης με την Γαλλία και
• την πρόσφατα τεθείσα σε ισχύ Τροποποίηση της Συμφωνίας Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας Ελλάδας-ΗΠΑ (MDCA).
Αναβαθμίστηκε με τον τρόπο αυτό σε μεγάλο βαθμό το γεωπολιτικό αποτύπωμά της σε μια κρίσιμη για την διεθνή ειρήνη και ασφάλεια συγκυρία.
Παράλληλα, η Ελλάδα δεν ξεχνά τις ανάγκες και τα δίκαια της ελληνικής ομογένειας.
Στο πλαίσιο αυτό, θέτει σε ύψιστη προτεραιότητα την προστασία των Ελλήνων του εξωτερικού.
Αυτό καταδεικνύουν οι πρόσφατες προσπάθειες ανάδειξης της ανθρωπιστικής κρίσης στη Μαριούπολη και των Ελλήνων που διαβιούν εκεί.
Αλλά και στην Οδησσό όπου πήγα πρόσφατα για παράδοση ανθρωπιστικής βοήθειας.
Θεμελιώδη άλλωστε στοιχεία χάραξης της εξωτερικής μας πολιτικής αποτελούν:
• ο σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων,
• του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου
• και η πεποίθηση ότι τα διεθνή εγκλήματα πρέπει να τιμωρούνται.
Αυτό αποδεικνύεται και από την απόφαση της Ελλάδας να συνυπογράψει την παραπομπή της κατάστασης στην Ουκρανία στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.
Είχα, άλλωστε, πρόσφατα την ευκαιρία να το επισκεφθώ, όπως επισκέφθηκα και το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.
Η σημερινή πολυσύνθετη συγκυρία αναδεικνύει τη σημασία της επιστημονικής ενασχόλησης με τη μελέτη και προαγωγή του Διεθνούς Δικαίου.
Ειδικά μέσα από Εταιρίες που αποτελούν γόνιμα πεδία συζητήσεων.
Όπως η Ελληνική Εταιρεία Διεθνούς Δικαίου και Διεθνών Σχέσεων, η οποία και συμπληρώνει πανηγυρικά σήμερα τα 40 χρόνια της.
Χαιρετίζω τη σημερινή εκδήλωση και εύχομαι κάθε επιτυχία στο τόσο σημαντικό σας έργο.
3 Ιουνίου, 2022