ΠΡΩΤΟΛΟΓΙΑ
Το Υπουργείο Εξωτερικών παρακολουθεί με ιδιαίτερη προσοχή όλα τα περιστατικά επιθέσεων και στοχοποίησης που αφορούν πλοία ελληνικών συμφερόντων. Τα εν λόγω συμβάντα αγγίζουν τον πυρήνα των εθνικών μας προτεραιοτήτων, καθώς συνδέονται άμεσα με την προστασία της ελληνικής ποντοπόρου ναυτιλίας, τη διασφάλιση της αρχής της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, καθώς και την υπέρτατη υποχρέωση προστασίας της ασφάλειας των πληρωμάτων και των πλοίων. Η Ελλάδα, κατέχοντας διαχρονικά θέση κορυφαίας ναυτιλιακής δύναμης σε παγκόσμιο επίπεδο, αποδίδει εξέχουσα σημασία στην απρόσκοπτη, ασφαλή και ομαλή διεξαγωγή του διεθνούς θαλάσσιου εμπορίου, καθώς και στη θωράκιση της εμπορικής ναυτιλίας απέναντι σε κάθε μορφής ασύμμετρη ή συμβατική απειλή. Για τη χώρα μας, η ασφάλεια των θαλασσίων οδών δεν αποτελεί απλώς οικονομικό ζήτημα, αλλά θεμελιώδη πυλώνα διεθνούς σταθερότητας και νομιμότητας, ευρισκόμενη στην καρδιά του δικαίου της θάλασσας. Υπό το πρίσμα αυτό, η ελληνική διπλωματία δεν έμεινε αδρανής, αλλά το Υπουργείο Εξωτερικών ανέλαβε έγκαιρα και μεθοδικά συγκεκριμένες πρωτοβουλίες σε δύο διακριτά, αλλά αλληλοσυμπληρούμενα επίπεδα: σε ευρωπαϊκό επίπεδο το ζήτημα έχει ήδη τεθεί επισήμως ενώπιον των αρμόδιων θεσμικών οργάνων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μέσω της Μόνιμης Αντιπροσωπείας της Ελλάδος στις Βρυξέλλες, προκειμένου να υπάρξει πλήρης ενημέρωση και ευρωπαϊκή εγρήγορση επί του θέματος. Σε διμερές επίπεδο πραγματοποιήθηκε άμεση διπλωματική παρέμβαση προς τις αρμόδιες ουκρανικές αρχές, στις οποίες επιδόθηκε σχετικό διάβημα στις 17 Σεπτεμβρίου 2026, αποτυπώνοντας με κατηγορηματικό τρόπο τις ελληνικές θέσεις.
Ειδικότερα, όσον αφορά τα εμπορικά πλοία τα οποία δραστηριοποιούνται στη μεταφορά πετρελαίου προερχόμενου από τον αγωγό της Κασπίας στο λιμένα του Novorossiysk, η Ελλάδα, ενεργώντας σε στενό και διαρκή συντονισμό με τους διεθνείς εταίρους της, έχει προβεί σε όλες τις δέουσες διπλωματικές και θεσμικές ενέργειες. Η κινητοποίηση αυτή απέδωσε απτά αποτελέσματα, καθώς οδήγησε στην παύση των πληγμάτων κατά των εμπορικών πλοίων στην εν λόγω περιοχή. Κλείνοντας την πρωτολογία μου, επιθυμώ να υπογραμμίσω ότι η προστασία των εμπορικών πλοίων και των πληρωμάτων τους συνιστά αδιαπραγμάτευτη υποχρέωση που απορρέει ευθέως από τους κανόνες του διεθνούς δικαίου. Ως εκ τούτου, οι υπηρεσίες του Υπουργείου Εξωτερικών και οι διπλωματικές μας αρχές παραμένουν σε απόλυτη εγρήγορση, προκειμένου να αντιδράσουν άμεσα σε περίπτωση τυχόν νέου συμβάντος.
ΔΕΥΤΕΡΟΛΟΓΙΑ
Η Ρηματική Διακοίνωση και το διάβημα στο οποίο αναφέρθηκα ήταν στις 17 Σεπτεμβρίου, δεν ήταν τον Αύγουστο. Και όσον αφορά το ότι έχει σταματήσει, αφορά συγκεκριμένη κατηγορία πλοίων, αυτά τα οποία μεταφέρουν πετρέλαιο από τον αγωγό της Κασπίας, εκεί έχει σταματήσει. Επιπλέον, θα ήθελα να είμαι απολύτως σαφής ως προς τη νομική και πολιτική διάσταση του ζητήματος: ενέργειες και επιθέσεις που στρέφονται κατά εμπορικών πλοίων ή θέτουν καθοιονδήποτε τρόπο σε κίνδυνο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και των πληρωμάτων, την ώρα που τα πλοία αυτά εκτελούν απολύτως νόμιμες εμπορικές δραστηριότητες και ουδεμία απειλή συνιστούν, είναι, σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, απολύτως απαράδεκτες και καταδικαστέες, από όπου κι αν προέρχονται, και ανεξαρτήτως των ειδικότερων συνθηκών υπό τις οποίες λαμβάνουν χώρα. Η προάσπιση της ασφάλειας των Ελλήνων ναυτικών, καθώς και η προστασία των πλοίων ελληνικών συμφερόντων ανά την υφήλιο, αποτελούν σταθερή, διαχρονική και αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής. Όπως προκύπτει και από τα πραγματικά περιστατικά που σας εξέθεσα, η Ελλάδα δεν περιορίζεται σε απλές ή γενικόλογες διατυπώσεις ανησυχίας. Αντιθέτως, έχει ήδη προβεί σε έμπρακτες και στοχευμένες διπλωματικές ενέργειες, τόσο σε διμερές επίπεδο όσο και εντός του ευρωπαϊκού θεσμικού πλαισίου.
Παράλληλα, σας διαβεβαιώνω ότι η ελληνική πλευρά παρακολουθεί στενά την κατάσταση και δεν αποκλείει την εξέταση και ανάληψη πρόσθετων διπλωματικών ή θεσμικών ενεργειών, εφόσον οι επί του πεδίου εξελίξεις και τα διαθέσιμα στοιχεία το καταστήσουν αναγκαίο. Για τον σκοπό αυτό, το Υπουργείο Εξωτερικών είναι σε διαρκή συνεργασία με το αρμόδιο Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, καθώς και με τη ναυτιλιακή κοινότητα, προκειμένου να εξασφαλιστεί ο καλύτερος συντονισμός, η έγκαιρη πληροφόρηση και η αξιοποίηση όλων των διαθέσιμων μηχανισμών επιτήρησης, με στόχο την πρόληψη και την αντιμετώπιση παρόμοιων περιστατικών στο μέλλον. Το Υπουργείο Εξωτερικών αντιλαμβάνεται στο ακέραιο τη βαρύτητα και σοβαρότητα των εν λόγω περιστατικών, τα οποία άπτονται άμεσα τόσο της ανθρώπινης ζωής και ασφάλειας των πληρωμάτων στη θάλασσα, όσο και της θεμελιώδους αρχής της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, την οποία η Ελλάδα υπερασπίζεται με συνέπεια σε όλα τα διεθνή φόρα. Ευχαριστώ πολύ.
6 Νοεμβρίου, 2026