Καλή σας ημέρα και χρόνια πολλά!
Θα ξεκινήσουμε με τη χθεσινή ημέρα και την, ιστορικής σημασίας, υιοθέτηση από την Ελλάδα και τους εταίρους των Δυτικών Βαλκανίων της Διακήρυξης των Δελφών για την ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αν θα δίναμε έναν τίτλο θα ήταν “η ευρωπαϊκή προοπτική των Δυτικών Βαλκανίων, από την Ατζέντα της Θεσσαλονίκης 2003 στην Διακήρυξη των Δελφών 2026”.
23 χρόνια μετά την Ατζέντα της Θεσσαλονίκης, ανανεώνεται η προσήλωση της Ελλάδας και των εταίρων των Δυτικών Βαλκανίων στην ένταξή τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ως μία μη αναστρέψιμη πορεία, ως γεωπολιτική επένδυση στην ειρήνη και σταθερότητα.
Η Διακήρυξη των Δελφών είναι η αφετηρία της ελληνικής πρωτοβουλίας για τα Δυτικά Βαλκάνια, την οποία έχει αναλάβει ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης και η χθεσινή επιτυχία, η υιοθέτηση της Διακήρυξης των Δελφών, ήταν το επιστέγασμα άοκνων προσπαθειών προς αυτή την κατεύθυνση.
Η Ελλάδα, ενόψει της ανάληψης της Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2027, παραμένει θιασώτης και επισπεύδουσα χώρα της ένταξης όλων των εταίρων των Δυτικών Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Οι σχετικές ενέργειες της Ελλάδας στοχεύουν στην υιοθέτηση του ευρωπαϊκού κεκτημένου από τα Δυτικά Βαλκάνια, καθώς και στην προώθηση της οικονομικής σύγκλισης και της περιφερειακής σταθερότητας σε τομείς όπως η ενέργεια, η διασυνδεσιμότητα, η μετανάστευση και η ασφάλεια.
Οι προγραμματισμένες δράσεις από ελληνικής πλευράς για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής προοπτικής των Δυτικών Βαλκανίων περιλαμβάνουν:
- την υιοθέτηση της Διακήρυξης των Δελφών, ως συνέχεια της Ατζέντας της Θεσσαλονίκης, που αποτελεί τον πρώτο σταθμό στην ελληνική πρωτοβουλία για τα Δυτικά Βαλκάνια.
- τις επισκέψεις του Υπουργού Εξωτερικών στα Δυτικά Βαλκάνια κατά το επόμενο διάστημα και προγραμματισμό, μέχρι το τέλος του έτους, Υπουργικής συνάντησης στην Αθήνα.
Η Ελλάδα είναι πρόθυμη και έτοιμη να παράσχει τεχνογνωσία σε κρίσιμους τομείς, όπως το κράτος δικαίου, η δημόσια διοίκηση, η ψηφιακή διακυβέρνηση, οι υποδομές μεταφορών και ενέργειας και να στηρίξει εμπράκτως τις μεταρρυθμιστικές προσπάθειες των εταίρων της περιοχής.
Στο πλαίσιο αυτό, ο Υπουργός Εξωτερικών, σε λίγη ώρα, θα έχει συνάντηση με την Επίτροπο για τη Διεύρυνση, Marta Kos.
Ως προς τις εξελίξεις στην ευρύτερη Μέση Ανατολή,
Η παράταση της εκεχειρίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν δίνει τον αναγκαίο χώρο στη διπλωματία προς την επίτευξη ειρήνης στην ευρύτερη περιοχή.
Είναι απαραίτητο να αποτραπεί νέα κλιμάκωση. Υπογραμμίζουμε εκ νέου την ανάγκη καθολικού σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου, συμπεριλαμβανομένου του Διεθνούς Ανθρωπιστικού Δικαίου και του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας.
Επαναλαμβάνουμε ότι η ελευθερία της ναυσιπλοΐας αποτελεί θεμελιώδη αρχή του Διεθνούς Δικαίου, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
H Ελλάδα έχει δηλώσει την ετοιμότητά μας να συμβάλλει σε κατάλληλες προσπάθειες για την ασφαλή διέλευση των Στενών, όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν. Συμμετέχουμε ενεργά στις σχετικές πρωτοβουλίες του Ηνωμένου Βασιλείου και της Γαλλίας.
Πρωταρχικό μέλημά μας είναι η προστασία των ναυτικών και η ασφάλεια των πλοίων. Ενισχύουμε το συντονισμό μας με τη ναυτιλιακή κοινότητα, τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (International Maritime Organization) και στηρίζουμε τις συνεργασίες αυτές με στόχο την ασφαλή, συνεχή και ανεμπόδιστη διέλευση από τα Στενά.
Με αφορμή τη συνάντηση που είχε ο Υπουργός Εξωτερικών με τον Αναπληρωτή Πρωθυπουργό του Λιβάνου, Tarek Mitri,
Ο Υπουργός Εξωτερικών τόνισε την αμέριστη στήριξη της Ελλάδας στην κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητα του Λιβάνου.
Χαιρέτισε την κατάπαυση του πυρός που επιτεύχθηκε με τη διαμεσολάβηση της αμερικανικής κυβέρνησης, καθώς και τις απευθείας συνομιλίες μεταξύ Λιβάνου και Ισραήλ στην Ουάσιγκτων, οι οποίες μπορεί να συμβάλουν στην μακροπρόθεσμη ειρήνη και σταθερότητα στην περιοχή.
Πιστεύουμε ότι οι εξελίξεις πρέπει να ανοίξουν τον δρόμο για μια συνολική συμφωνία κατάπαυσης του πυρός και βιώσιμης ειρήνης στην περιοχή.
Η Ελλάδα παρέχει πολυδιάστατη συνδρομή στον Λίβανο σε διπλωματικό, ανθρωπιστικό και στρατιωτικό και επίπεδο.
Στις 14 Απριλίου ο Υπουργός Εξωτερικών συνυπέγραψε, μαζί με 17 ομολόγους του, κοινή δήλωση με την οποία ζητείται η συμπερίληψη του Λιβάνου στις προσπάθειες αποκλιμάκωσης σε περιφερειακό επίπεδο και γίνεται έκκληση σε όλα τα μέρη να εργαστούν για μια βιώσιμη πολιτική λύση. Στο κείμενο επιβεβαιώνεται επίσης, μεταξύ άλλων, η σημασία της πλήρους εφαρμογής του Ψηφίσματος 1701 (2006) του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, δηλώνεται δε, η συνέχιση της υποστήριξης προς το κράτος του Λιβάνου προκειμένου να ασκήσει τα κυριαρχικά του δικαιώματα σε όλο το έδαφος της χώρας.
Η Ελλάδα θα συνεχίσει να στηρίζει τον Πρόεδρο Aoun και την κυβέρνηση του Λιβάνου, στις προσπάθειές τους για την ενίσχυση ισχυρών κρατικών θεσμών.
Περισσότεροι από ένα εκατομμύριο Λιβανέζοι πολίτες έχουν επηρεαστεί από τη σύγκρουση. Η Ελλάδα ολοκλήρωσε την 21η Απριλίου τον πρώτο κύκλο αποστολής ανθρωπιστικής αρωγής στη Βηρυτό, εκδηλώνοντας ακόμη μια φορά την έμπρακτη στήριξή της προς την Κυβέρνηση και τον φίλο λαό του Λιβάνου.
Η ελληνική συνδρομή διαρθρώνεται σε τρεις κεντρικούς άξονες:
1. Οικονομική ενίσχυση μέσω του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Η Ελλάδα διέθεσε το ποσό των 300.000 ευρώ ως έκτακτη οικονομική συνεισφορά στο Ανθρωπιστικό Ταμείο για τον Λίβανο του Γραφείου Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων των Ηνωμένων Εθνών (OCHA).
2. Ενίσχυση του τομέα υγείας του Λιβάνου. Σε στενή συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), η Ελλάδα προσφέρει 500.000 ευρώ για τη στήριξη του λιβανικού συστήματος υγείας.
3. Παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας. Ολοκληρώθηκε, με επιτυχία, μεταφορά και παράδοση 3 τόνων ανθρωπιστικής βοήθειας στη Βηρυτό. Το υλικό, το οποίο περιλαμβάνει ιατροφαρμακευτικά είδη, τρόφιμα, νερό και είδη πρώτης ανάγκης, μεταφέρθηκε με αεροσκάφος C-130 της Ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας στο Διεθνές Αεροδρόμιο Rafic Hariri.
Η Ελλάδα, τέλος, συνεχίζει να ενισχύει τις Ένοπλες Δυνάμεις του Λιβάνου, προκειμένου να διασφαλίσει την πλήρη άσκηση της κυριαρχίας του στη χώρα.
Ως προς την Παλαιστινιακή Αρχή,
Ο Υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης υποδέχθηκε τον Αντιπρόεδρο της Παλαιστινιακής Αρχής, Hussein Al Sheikh στο Υπουργείο Εξωτερικών.
Ο Υπουργός επανέλαβε τη θέση της Ελλάδας υπέρ της λύσης των δύο κρατών ως της μόνης βιώσιμης οδού προς την ειρήνη και την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή. Η Ελλάδα στηρίζει την ενίσχυση και μεταρρύθμιση της Παλαιστινιακής Αρχής, ως του μόνου νόμιμου εκπροσώπου των Παλαιστινίων.
Ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών τόνισε ότι η κατάσταση στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη θα πρέπει να παραμείνει στο επίκεντρο των διπλωματικών προσπαθειών. Δεν πρέπει να επιτρέψουμε να αποσπαστεί η προσοχή μας από τη Γάζα. Είναι αναγκαία η πλήρης εφαρμογή της δεύτερης φάσης του Ειρηνευτικού Σχεδίου και του Ψηφίσματος 2803 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Το ανθρωπιστικό σκέλος παραμένει προτεραιότητα. Πρέπει να διασφαλιστεί η λειτουργία των υφιστάμενων και νέων σημείων διέλευσης, καθώς και η ενίσχυση της παροχής ανθρωπιστικής βοήθειας. Απαραίτητη επίσης, είναι η αποκατάσταση βασικών υποδομών και υπηρεσιών στη Γάζα, όπως η λειτουργία των νοσοκομείων.
Ως προς τη συμμετοχή του Υπουργού Εξωτερικών στη Διεθνή Διάσκεψη για το Σουδάν,
Στις 15 Απριλίου ο Υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, συμμετείχε στην 3η Διεθνή Ανθρωπιστική Διάσκεψη για το Σουδάν, η οποία πραγματοποιήθηκε στο Βερολίνο.
Στην παρέμβασή του ο κ. Γεραπετρίτης τόνισε, μεταξύ άλλων, την πάγια προσήλωση της Ελλάδας στην ενότητα, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Σουδάν και κάλεσε όλα τα μέρη να τηρούν πλήρως το Διεθνές Ανθρωπιστικό Δίκαιο. Μίλησε ακόμα για την ανάγκη άμεσης αποχώρησης όλων των εξωτερικών δρώντων, δημιουργίας διαδρόμων ασφαλούς διέλευσης της ανθρωπιστικής βοήθειας, οργανωμένης επιστροφής των εκτοπισμένων σε ασφαλείς ζώνες, καθώς και παροχής προγραμματισμένης και προβλέψιμης χρηματοδότησης προς νόμιμους τοπικούς φορείς στο Σουδάν. Ανακοίνωσε επίσης τη δέσμευση της Ελλάδας για πρόσθετη χρηματοδοτική συνεισφορά ύψους 1 εκατομμυρίου ευρώ.
Στο περιθώριο της Διάσκεψης ο Υπουργός Εξωτερικών είχε συναντήσεις με τον Υπουργό Επικρατείας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, με τον Αμερικανό Απεσταλμένο, με την Υπουργό Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου, καθώς και με τον Πρόεδρο της Αφρικανικής Ένωσης.
Ως προς τη συνάντηση με τον Αμερικανό Απεσταλμένο, είχαν μια παραγωγική συζήτηση με επίκεντρο τις εξελίξεις στην Λιβύη και την πολιτική διαδικασία. Ο Υπουργός Εξωτερικών ενημέρωσε τον κ. Boulos για την επίσκεψή του στην Βεγγάζη και την επικείμενη επίσκεψη του στην Τρίπολη, η οποία θα πραγματοποιηθεί την ερχόμενη Δευτέρα 27 Απριλίου.
Η Ελλάδα υποστηρίζει την επίλυση του Λιβυκού μέσω της διεξαγωγής δίκαιων και ελεύθερων εκλογών, χωρίς έξωθεν παρεμβάσεις, για την ανάδειξη αντιπροσωπευτικής κυβέρνησης στη χώρα.
Ψηφιοποίηση Διπλωματικού και Ιστορικού αρχείου
Τη Δευτέρα, 20 Απριλίου, ο Υπουργός Εξωτερικών απηύθυνε χαιρετισμό στην εκδήλωση για την παρουσίαση του έργου ψηφιοποίησης του Διπλωματικού και Ιστορικού Αρχείου του Υπουργείου Εξωτερικών. Στο πλαίσιο του έργου, ψηφιοποιήθηκαν πάνω από 31 εκατομμύρια σελίδες εγγράφων της περιόδου 1830-2010, τόσο του Αρχείου της Κεντρικής Υπηρεσίας του Υπουργείου Εξωτερικών, όσο και του Αρχείου πολλών Αρχών Εξωτερικού, και ταξινομήθηκαν πάνω από 84.000 φάκελοι αταξινόμητου υλικού.
Παράλληλα, έχει ληφθεί κάθε δυνατή μέριμνα για τη βιώσιμη διατήρηση και φύλαξη αυτού του υλικού, τόσο στην ψηφιοποιημένη εκδοχή του, όσο και με αντίγραφα ασφαλείας σε αναλογική μορφή. Σημειώνεται επίσης ότι στο νέο ψηφιοποιημένο υλικό έχει διασφαλιστεί η ευκολότερη και γρηγορότερη πρόσβαση και ανάκτηση πληροφορίας με χρήση εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης, κάτι που το καθιστά περισσότερο εύχρηστο και ευχερέστερα αξιοποιήσιμο.
Για την ελληνική διπλωματία, η ιστορική μνήμη, η επίγνωση των μεγάλων στιγμών, αλλά κυρίως των αποτυχιών του παρελθόντος, αποτελεί - όπως τόνισε και ο Υπουργός Εξωτερικών - προϋπόθεση για την οικοδόμηση της μελλοντικής πολιτικής σε στέρεα βάση.
Το νέο έργο ενισχύει σημαντικά τη δυνατότητα αξιοποίησης τεκμηριωμένης ιστορικής γνώσης ως θεσμικά συγκροτημένου εργαλείου διεθνούς επικοινωνίας και άσκησης διπλωματίας. Αλλά και για την ερευνητική κοινότητα και κάθε ενδιαφερόμενο πολίτη προσφέρονται πλέον εμφανώς αναβαθμισμένες δυνατότητες πρόσβασης και μελέτης της διπλωματικής ιστορίας της χώρας, με όριο ασφαλώς τον διαβαθμισμένο χαρακτήρα ορισμένων εγγράφων.
Με τον τρόπο αυτό, το Διπλωματικό και Ιστορικό Αρχείο λειτουργεί ως κόμβος τεκμηρίωσης, εξωστρέφειας και διαφάνειας, ενδυναμώνοντας τη Δημοκρατία και αναβαθμίζοντας τη διεθνή εικόνα και παρουσία της χώρας.
Σας ευχαριστώ.
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ
Μ. ΝΙΚΟΛΑΙΔΟΥ: Νικολαΐδου από Εστία. Όταν ξεκινήσουν, και εφόσον και εάν ξεκινήσουν οι εργασίες πόντισης του καλωδίου μεταξύ Ελλάδος - Κύπρου - Ισραήλ, η Ελλάδα είναι αποφασισμένη να προστατεύσει το έργο αυτό με όλους τους τρόπους; Γιατί είναι ξεκάθαρο ότι υπάρχει τέτοια πρόθεση από την Άγκυρα να παρενοχλήσει, ό,τι κινείται πάει και το διώχνει. Ό,τι κινείται σε θαλάσσια νερά που αυτή διεκδικεί, κατά την άποψή της, στο κεφάλι της, το παρενοχλεί με όλους τους τρόπους, συνέχεια, και τα ελληνικά, και τους ψαράδες τους Έλληνες, τώρα και το ολλανδικό. Δηλαδή υπάρχει μια όξυνση, η οποία φαίνεται ότι θα συνεχιστεί. Γι’ αυτό η ερώτηση είναι ξεκάθαρη: Είναι η Ελλάδα έτοιμη να υπερασπιστεί με όλους τους τρόπους αυτό το έργο;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Κοιτάξτε, δεν μπορούμε να απαντήσουμε σε όλα αυτά συνολικά. Θα πρέπει να τα δούμε ένα προς ένα και να απαντήσω στο καθένα ξεχωριστά, γιατί είναι διαφορετικά θέματα. Να ξεκινήσουμε από το ολλανδικό ερευνητικό πλοίο. Να διευκρινίσουμε καταρχάς ότι το περιστατικό αυτό με το ολλανδικό πλοίο δεν σημειώθηκε στην Κάσο. Σημειώθηκε αρκετά πιο νότια και ανατολικά της Κρήτης, στα διεθνή ύδατα της Μεσογείου. Η ολλανδική πλευρά ζήτησε εκ των προτέρων και επισήμως άδεια από τις ελληνικές αρχές για την εκτέλεση εργασιών σε συγκεκριμένη περιοχή, που αφορούσαν εργασίες συντήρησης υπάρχοντος καλωδίου, και η αρμόδια ελληνική αρχή εξέδωσε NAVTEX για αυτό, ενημερώνοντας για την εκτέλεση των εργασιών κατά την πάγια πρακτική. Η Τουρκία, επικαλούμενη το ανυπόστατο τουρκολιβυκό μνημόνιο, ζήτησε από το ολλανδικό σκάφος να ζητηθεί άδεια, το οποίο βεβαίως, εξ όσων γνωρίζουμε, δεν έχει συμβεί. Απέναντι σε αυτές τις ενέργειες, η Ελλάδα προτάσσει διαχρονικά ψυχραιμία, διεθνή νομιμότητα και το Δίκαιο της Θάλασσας, ο σεβασμός του οποίου επιτυγχάνεται μέσω της προβολής και τεκμηρίωσης των θέσεών μας έναντι όλων των συνομιλητών μας.
Σε ό,τι αφορά το Great Sea Interconnector, παραμένει προτεραιότητα η επικαιροποίηση των οικονομικοτεχνικών παραμέτρων του έργου, όπως ανέφεραν και στις δηλώσεις τους οι δύο ηγέτες, ο Έλληνας Πρωθυπουργός και ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας. Είμαστε σε ετοιμότητα για την υλοποίηση του έργου, στην οποία τόσο η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία, όσο και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ως έργο κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, παραμένουν προσηλωμένες.
Χ. ΜΑΖΑΝΙΤΗΣ: Μαζανίτης Χρήστος, ΑΝΤ1. Σας ανησυχεί το γεγονός, με αφορμή αυτό που έγινε πρόσφατα, που είναι επανάληψη άλλων παρόμοιων γεγονότων, αυτό που έγινε νοτιοανατολικά της Κρήτης, στα διεθνή ύδατα με το ολλανδικό; Εάν τελικά η Τουρκία επιτύχει να ανοίξει μία φάμπρικα, όπου όποιος θέλει να κάνει έρευνες ή οποιουδήποτε άλλου είδους εργασία, αντί να ζητάει μόνο από εμάς την άδεια να ζητάει και από την Τουρκία.
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Αυτό είναι ένα σενάριο, το οποίο αντιλαμβάνεστε ότι δεν μπορώ να σχολιάσω. Καταλαβαίνουμε ότι το τελευταίο διάστημα υπάρχει μια όξυνση από πλευράς Τουρκίας, η οποία θα λέγαμε ότι δεν λειτουργεί εποικοδομητικά. Η Ελλάδα όμως θα εξακολουθεί να εργάζεται για ηρεμία, σχέσεις καλής γειτονίας και περιφερειακής σταθερότητας.
Μ. ΝΙΚΟΛΑΙΔΟΥ: Δεν μου απαντήσατε, όμως. Η Ελλάδα πώς θα προστατεύσει το έργο του καλωδίου; Με φρεγάτες; Τι είναι διατεθειμένη να κάνει σε περίπτωση που η Τουρκία πάλι προκαλέσει με τον γνωστό τρόπο; Ξέρουμε και τι έγινε στην Κάσο.
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Παραμένουμε σε αυτά που είπαμε, κυρία Νικολαΐδου.
Κ. ΦΡΥΣΣΑ: Κατερίνα Φρύσσα από την ΕΡΤ. Σχετικά με την ευρωπαϊκή προοπτική της Αλβανίας και τα βήματα που έχουν γίνει. Υπάρχουν συγκεκριμένα βήματα, κινήσεις από τα Τίρανα που να προστατεύουν ή να έχουν γίνει κινήσεις σχετικά με την ελληνική εθνική μειονότητα στη γειτονική χώρα, από μέρους δηλαδή της Αλβανίας;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Όπως είπαμε και στην εισαγωγή, η Ελλάδα είναι και παραμένει, 23 χρόνια μετά από την ατζέντα της Θεσσαλονίκης, επισπεύδουσα χώρα για την ένταξη των εταίρων μας των Δυτικών Βαλκανίων. Σε ό,τι αφορά στην Αλβανία, για την οποία με ρωτάτε, όπως γνωρίζετε, τον Οκτώβριο του 2024 ξεκίνησαν ουσιαστικά οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Αλβανία, με το άνοιγμα της 1ης Δέσμης, που αφορά στα Θεμελιώδη. Η 1η Δέσμη Κεφαλαίων, ανοίγει στην αρχή, κλείνει στο τέλος και καθορίζει τον ρυθμό των διαπραγματεύσεων.
Βασικό μήνυμα της χώρας μας προς την αλβανική πλευρά είναι ότι θα πρέπει να προχωρήσει η μεταρρυθμιστική διαδικασία σε ό,τι αφορά το κράτος δικαίου, την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων, την καταπολέμηση της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος. Η προτεραιότητά μας είναι οι υποχρεώσεις από την αλβανική πλευρά ως προς την κατοχύρωση των δικαιωμάτων της Ελληνικής Εθνικής Μειονότητας και την προστασία των περιουσιακών δικαιωμάτων.
Κ. ΜΑΡΓΑΡΙΤΗΣ: Καλημέρα. Κωνσταντίνος Μαργαρίτης από την ΑΞΙΑ. Χθες, ο κ. Rama στην ομιλία του προσπάθησε όλα αυτά να τα καλύψει. Και μάλιστα, μεταξύ άλλων, τόνισε ότι θέλει η Αλβανία να γίνει ενεργειακός κόμβος, με τη στήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών και τη βοήθεια της Ελλάδος. Απάντησε και στον κ. Μπελέρη, γιατί τον είχε μέσα, ότι το δικαστικό του σύστημα δεν λειτουργεί. Αύξησε το ΑΕΠ. Δηλαδή με έναν διπλωματικό τρόπο ο κ. Rama προσπαθεί να βρεθεί στην επικαιρότητα και να πετύχει αυτό το οποίο θέλει. Με τόσα προβλήματα στα Δυτικά Βαλκάνια, εσείς πιστεύετε ότι μπορεί η Ευρωπαϊκή Ένωση, με την είσοδο ενός ή/και περισσοτέρων κρατών μελών, να ισορροπήσει και να πετύχει πράγματα;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Θα μείνω στην εισαγωγή ως προς τα Δυτικά Βαλκάνια και σε ό,τι ανέφερα συγκεκριμένα για την Αλβανία στην κα Φρύσσα. Υπάρχουν προϋποθέσεις για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, είτε αυτές αφορούν στο ευρωπαϊκό κεκτημένο, είτε το κράτος δικαίου, είτε τις σχέσεις καλής γειτονίας. Νομίζω όλα τα ανωτέρω απαντούν στο ερώτημά σας.
Χ. ΜΑΚΡΗ: Σχετικά με την επίσκεψη της Δευτέρας, του Υπουργού στη Λιβύη, στην Τρίπολη. Έχουμε κάτι συγκεκριμένο να πούμε σχετικά με τις εργασίες της επιτροπής που έχει συσταθεί για την οριοθέτηση ΑΟΖ; Έχουν ή ποιοι θα τον ακολουθήσουν σε αυτό; Με ποιους θα συναντηθεί;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Ναι. Σε ό,τι αφορά τις επαφές που θα έχει ο Υπουργός Εξωτερικών, θα υπάρξει σχετική ανακοίνωση τις επόμενες μέρες. Για τις τεχνικές συνομιλίες σχετικά με την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών θα τεθεί κατά την επίσκεψη το χρονοδιάγραμμα του επόμενου γύρου των τεχνικών συνομιλιών, ο οποίος θα λάβει χώρα στην Τρίπολη.
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Είπατε για τη συνάντηση του Υπουργού με τον κ. Boulos. Ως γνωστόν, ας το πούμε, ο ειδικός απεσταλμένος του Τραμπ, κ. Boulοs, για την Αφρική και τη Μέση Ανατολή φέρεται να είναι και μεταφορέας της πρότασης για τετραμερή- Ελλάδα, Τουρκία, Αίγυπτος, Λιβύη. Στη συνάντηση έγινε αναφορά σε αυτό το θέμα;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Δεν έγινε καμία αναφορά σε αυτό.
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Ωραία. Είπατε προηγουμένως κάτι, αν κατάλαβα καλά, όταν οι συνθήκες το επιτρέψουν στο Ορμούζ, θα αναλάβει η Ελλάδα κάποιο διαμεσολαβητικό ρόλο για την ελεύθερη ναυσιπλοΐα; Άκουσα καλά;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Κοιτάξτε, δεν είναι διαμεσολαβητικός ρόλος. Υπάρχουν σχετικές πρωτοβουλίες της Βρετανίας και της Γαλλίας για τη ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ, οι οποίες περιλαμβάνουν τη διπλωματική και επιχειρησιακή διάσταση. Η Ελλάδα στηρίζει τις πρωτοβουλίες αυτές. Διαμεσολαβητικός ρόλος δεν θα είναι προς το παρόν. Θα έχει, όμως, έναν ηγετικό ρόλο στο θέμα της συνεργασίας με τη ναυτιλιακή βιομηχανία.
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Επειδή υπάρχει η επιμονή Trump προς τους Ευρωπαίους, κυρίως τους νατοϊκούς, για εμπλοκή στο θέμα του Ορμούζ και επειδή ήδη αναπτύσσονται σενάρια περί συμμετοχής ενδεχόμενης, εφόσον βέβαια συμφωνηθεί σε διάφορους κύκλους, ακόμα και για συμμετοχή της Ελλάδας στο θέμα του Περσικού, στα Στενά του Ορμούζ, αυτή η πρωτοβουλία δεν καταλαβαίνω πού εντάσσεται; Δηλαδή εδώ εντάσσεται σε στρατιωτικά σενάρια, σε διπλωματικά και στα δύο μαζί;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Όλες αυτές τις πρωτοβουλίες, εάν και εφόσον μετουσιωθούν σε πράξη, θα είναι αμιγώς αμυντικού χαρακτήρα. Και όλα αυτά - για να το διευκρινίσουμε ακόμη μία φορά - αφορούν στην μετά, τον πόλεμο, εποχή.
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Δηλαδή, δεν αποκλείεται ναυτική, αεροναυτική συμμετοχή της Ελλάδας, εφόσον βεβαίως οι συνθήκες το επιτρέψουν στα Ορμούζ;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Δεν γνωρίζω τι χαρακτήρα θα λάβει. Δεν μπορώ να το γνωρίζω αυτό αυτή τη στιγμή τουλάχιστον, αλλά οπωσδήποτε μιλάμε για την περίοδο μετά την παύση των εχθροπραξιών.
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Και κάτι ακόμα. Πρόσφατα, ο Αμερικανός Πρέσβης στην Άγκυρα κ. Barrack στο φόρουμ της Αττάλειας έκανε δηλώσεις οι οποίες κλίνουν σαφώς υπέρ των τουρκικών θέσεων θα έλεγα και είναι και λίγο ετεροβαρείς. Δηλαδή σαφώς εις βάρος της Ελλάδας και σαφώς υπέρ των τουρκικών θέσεων. Είπε χαρακτηριστικά ότι «αν μιλήσω για τα ελληνοτουρκικά, οι Έλληνες δεν θα με αφήσουν να ξαναπάω στη Μύκονο». Δεν ξέρω, σκέφτεστε να του απαγορεύσετε να πάει στη Μύκονο; Ποιος τελικά εκφράζει την επίσημη αμερικανική θέση όσον αφορά τα ελληνοτουρκικά; Την εκφράζει ο κ. Barrack ή την εκφράζει η Αμερικανίδα πρέσβης στην Ελλάδα κα Guilfoyle; Κλήθηκε ή πρόκειται να κληθεί η κα Guilfoyle στο Υπουργείο Εξωτερικών να δώσει κάποιες εξηγήσεις;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Εξηγήσεις για τι ακριβώς;
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Για τις δηλώσεις Δεν ξέρουμε ποιος. Ποιες είναι οι επίσημες δηλώσεις της αμερικανικής πλευράς του κ. Barrack;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Για ποιο θέμα;
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Για αυτά που είπε ο κ. Barrack.
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Για τα F-35;
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Όχι, δεν είναι για τα F-35. Τοποθετήθηκε ουσιαστικά για τα ελληνοτουρκικά. Το είπε σαφώς ο άνθρωπος ότι αν μιλήσω για τα ελληνοτουρκικά δεν θα με αφήσουν οι Έλληνες να πάω στη Μύκονο. Πρόκειται να κληθεί η κα Guilfoyle να συζητηθεί κάποια στιγμή μαζί της; Τελικά ποιος εκπροσωπεί, ας πούμε ποιος μεταφέρει την επίσημη αμερικανική θέση;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Κοιτάξτε, νομίζω ότι θα έπρεπε ίσως να γίνει λίγο πιο συγκεκριμένη ερώτηση σας. Δεν έχει κληθεί προφανώς η Πρέσβης κα Guilfoyle και για οτιδήποτε τέτοιο.
Θ. ΑΡΓΥΡΑΚΗΣ: Δεν είναι η πρώτη φορά που ο κ. Barrack μιλάει για τα ελληνοτουρκικά. Δηλαδή δεν είναι η τελευταία δήλωση του. Η κα Guilfoyle από τη μεριά της, δεν έχει εκφραστεί, δεν έχει τοποθετηθεί επί των ελληνοτουρκικών. Οπότε μένει ένα ερώτημα. Τελικά ποιος εκφράζει, ποιος μεταφέρει την επίσημη αμερικανική θέση ως προς τα ελληνοτουρκικά;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Στο θέμα της εκπροσώπησης, δεν μπορώ να σας απαντήσω. Να σας το πω διαφορετικά, αν με ρωτάτε γενικότερα, εκτιμούμε τη θετική προαίρεση από την πλευρά του κ. Πρέσβη σε σχέση με τα ελληνοτουρκικά. Ωστόσο νομίζω ότι το πλαίσιο είναι καθορισμένο, καλύπτεται απόλυτα με το Δομημένο Διάλογο μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.
Μ. ΜΟΥΡΕΛΑΤΟΥ: Μαρία Μουρελάτου από ΤΑ ΝΕΑ. Υπάρχει κάποια συμμετοχή του Υπουργού Εξωτερικών, ενόψει της επίσκεψης του Γάλλου Προέδρου στην Ελλάδα τις επόμενες μέρες, αύριο; Αν είναι κάτι που πρέπει να ξέρουμε; Και αν υπάρχουν νεότερα για τον στρατηγικό διάλογο Ελλάδας -ΗΠΑ και την επικείμενη επίσκεψη του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών για αυτό το γεγονός. Ευχαριστώ.
Κ. ΑΛΑΤΖΑΣ: Να κάνω και εγώ μια ερώτηση που έχει μια συνάφεια. Αν υπάρχει κάποια πληροφόρηση για τις προθέσεις της ελληνικής κυβέρνησης, όπως έχει λεχθεί επανειλημμένως, είναι να υπάρξει μια ανανέωση της ελληνογαλλικής στρατηγικής συμφωνίας. Η Ελλάδα, όπως είπατε κι εσείς, θέλει να μετάσχει στις πρωτοβουλίες που μπορεί να ληφθούν μετά το πέρας των εχθροπραξιών για την προστασία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Να το κάνω λίγο πιο συγκεκριμένο το ερώτημα: Με αφορμή την τηλεδιάσκεψη που είχαμε την περασμένη εβδομάδα με πρωτοβουλία του Macron και με την επικουρία των Βρετανών. Από ότι πληροφορηθήκαμε και διαβάσαμε και στον εγχώριο και στον ξένο Τύπο, υπάρχουν κάποιες συγκεκριμένες σκέψεις που έχουν να κάνουν μετά το τέλος των εχθροπραξιών. Πρώτον, με την αποναρκοθέτηση των Στενών του Ορμούζ και την παροχή ασφάλειας στα εμπορικά πλοία. Η Ελλάδα είναι διατεθειμένη να συμμετάσχει στην αποναρκοθέτηση; Είναι διατεθειμένη να συμμετάσχει σε μία επιχείρηση με τη φιλοσοφία των ασπίδων, αλλά σε μία άλλη γεωγραφική περιοχή, δηλαδή στα Στενά του Ορμούζ; Και επειδή έχουμε και την αυριανή επίσκεψη του Γάλλου Προέδρου, εικάζω ότι αυτά τα ζητήματα μπορεί να τεθούν.
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Λοιπόν, για να ξεκινήσω από το τέλος, δεν έχω τίποτα περισσότερο να προσθέσω σε αυτό, γιατί πραγματικά δεν γνωρίζω πώς θα εξελιχθεί η κατάσταση στο Ορμούζ. Τώρα σε ό,τι αφορά στην επίσκεψη του Γάλλου Προέδρου, καταρχάς ο Υπουργός Εξωτερικών θα συμμετάσχει στις συναντήσεις που έχουν προγραμματιστεί. Αντιλαμβάνομαι ότι ο Γάλλος ομόλογός του δεν θα είναι παρών.
Επίσης, ο Υπουργός Εξωτερικών θα παραθέσει γεύμα το Σάββατο, το μεσημέρι, προς τιμήν της γαλλικής αντιπροσωπείας και των Υπουργών που θα συνοδεύουν τον Γάλλο Πρόεδρο.
Σε ό,τι αφορά την επίσκεψη αυτή καθαυτή, το μόνο που μπορώ να πω, δεδομένου ότι για περισσότερα θα ενημερωθείτε από τον Κυβερνητικό Εκπρόσωπο, πρόκειται για ιστορική επίσκεψη του Γάλλου Προέδρου, πέντε χρόνια μετά την υπογραφή της Συμφωνίας Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης για την Ασφάλεια και Άμυνα. Με την Γαλλία μας συνδέουν παραδοσιακοί ιστορικοί δεσμοί. Είμαστε εταίροι στην Ευρωπαϊκή Ένωση και σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ και συγκλίνουμε σε πολλά θέματα. Στο πλαίσιο της επίσκεψης, θα υπογραφεί μια σειρά συμφωνιών σε πολλούς τομείς.
Μ. ΜΟΥΡΕΛΑΤΟΥ: Για τον στρατηγικό διάλογο Ελλάδας - ΗΠΑ;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Δεν έχω αυτή τη στιγμή κάτι να ανακοινώσω.
Ν. ΠΕΤΑΝΙΔΟΥ: Νικολέτα Πετανίδου από Ναυτεμπορική. Υπήρξαν κάποια δημοσιεύματα σε λυβικά μέσα που έλεγαν ότι ο Massad Boulos είχε προτείνει μια αμερικανική πρόταση για την πολιτική επίλυση μεταξύ Βεγγάζης και Τρίπολης, αλλά όχι μέσω εκλογών, αλλά μέσω της σύστασης ενός προεδρικού συμβουλίου που έβλεπε επικεφαλής ένα γιο του Khalifa Haftar. Την ίδια περίοδο, δηλαδή τις δύο αυτές ημέρες που είχαν κυκλοφορήσει αυτά τα δημοσιεύματα, υπήρξε συνάντηση στο Βερολίνο του Υπουργού Εξωτερικών με τον Boulos και αναφέρθηκαν στο θέμα της Λιβύης. Του ανέφερε κάτι ως προς αυτή την πρόταση;
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Τη θέση μας για την πολιτική διαδικασία και τη συνολική λύση για τη Λιβύη σας την ανέφερα στην εισαγωγή. Δεν έχω να προσθέσω κάτι ως προς αυτό. Δεν είμαι αρμόδια άλλωστε να μιλήσω για τις πρωτοβουλίες του κ. Boulos.
Μ. ΜΟΥΡΕΛΑΤΟΥ: Έχουμε ορίσει κάποιον ειδικό απεσταλμένο για τη Συρία, γιατί διάβασα σε ένα χθεσινό tweet που αφορούσε στον ΟΗΕ και την Συρία και μου φάνηκε ότι κατάλαβα ότι έχουμε ορίσει κάποιον ειδικό απεσταλμένο.
Λ. ΖΩΧΙΟΥ: Η Ελλάδα είχε ειδικό απεσταλμένο για τη Συρία, πολλά χρόνια, την Πρέσβη κα Αθανασίου. Σήμερα, έχουμε την Πρεσβεία μας που παραμένει ανοιχτή και λειτουργική στη Δαμασκό, με επικεφαλής τον Πρέσβη, κ. Κακαβελάκη.
23 Απριλίου, 2026