Συνέντευξη Αν. Υπουργού Εξωτερικών, Γ. Κατρούγκαλου, στην ομογενειακή εφημερίδα "GreekNews" και στον δημ/φο A. Ζουπανιώτη (11.12.2018)

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Ποιά η σημασία της εγκαθίδρυσης στρατηγικού διαλόγου μεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ;

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ: Έχει, θα έλεγα, ιστορική σημασία και μάλιστα σε δύο επίπεδα: αφενός αντανακλά την αναβάθμιση της διεθνούς θέσης της χώρας μας και της ανάδειξης της σε πυλώνα σταθερότητας και παρόχου ασφάλειας -security provider- στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής και των Βαλκανίων. Σταθμός στην πολυδιάστατη αυτή πολιτική ειρήνης και εμπέδωσης σταθερότητας αποτελεί η Συμφωνία των Πρεσπών, αλλά είναι πολλές και πολυποίκιλες οι ανάλογες πρωτοβουλίες της εξωτερικής πολιτικής μας. Ενδεικτικά σταχυολογώ τα τριμερή σχήματα συνεργασίας μας με Κύπρο, Ισραήλ, Αίγυπτο, Ιορδανία, Παλαιστίνη αλλά και με Βουλγαρία, Σερβία, Αλβανία, ΠΓΔΜ, Αρμενία, Γεωργία και άλλες χώρες. Το πόσο υψηλά είναι το διεθνές κύρος της Ελλάδας κατά την περίοδο της διακυβέρνησης μας φαίνεται, άλλωστε, και από το γεγονός ότι ο Πρόεδρος Ομπάμα διάλεξε την πατρίδα μας για την τελευταία, ιστορική του ομιλία και ο Πρόεδρος Μακρόν για την πρώτη σημαντική ομιλία του για την Ευρώπη.

Αφετέρου, σημαντική είναι και η οικονομική διάσταση του στρατηγικού διαλόγου. Θα συζητήσουμε για ενέργεια, εμπόριο και επενδύσεις, με έμφαση στην γνώση και στις τεχνολογίες αιχμής. Θέλουμε όχι απλώς να διατηρήσουμε αλλά να δώσουμε νέα ώθηση στην πολύ θετική δυναμική της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Ποιά τα διαδικαστικά της πρώτης συνάντησης στις 13 Δεκεμβρίου και ποια αποτελέσματα πρέπει να προσδοκούμε; Επίσης πως θα εξελίσσεται ο διάλογος στις επόμενες συναντήσεις;

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ: Ο διάλογος θα έχει δύο διαδικαστικές οδούς. Θα συναντηθώ στο State Department με τον κύριο Πομπέο και θα ανταλλάξουμε απόψεις για τα στρατηγικά χαρακτηριστικά των διμερών μας σχέσεων. Στη συνέχεια, πολυμελείς αντιπροσωπείες και των δύο χωρών θα εξετάσουν αναλυτικά και σε έξι άξονες τον συγκεκριμένο τρόπο με τον οποίο θα οργανωθεί η συνεργατική μας σχέση. Οι άξονες αυτοί έχουν ως εξής: Περιφερειακή πολιτική και οικονομία, Άμυνα και Ασφάλεια, Κράτος Δικαίου και καταπολέμηση της τρομοκρατίας, Εμπόριο-Επενδύσεις και Καινοτομία, Ενεργειακή συνεργασία και Επαφές των πολιτών.

Προφανώς δεν θέλουμε να μείνει χωρίς συνέχεια η ιστορική αυτή συνάντηση. Για το λόγο αυτό θα συμφωνήσουμε στη δομημένη συνέχιση της, ούτως ώστε τουλάχιστον μία φορά το χρόνο να συναντώνται αντιπροσωπείες από τις δύο πλευρές για την περαιτέρω προώθηση της συνεργασίας μας.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Εν όψει της συνάντησής σας στις 12 Δεκεμβρίου στα Ηνωμένα Έθνη με τη Τζέιν Χολ Λουτ, βλέπετε ρεαλιστικό να έχουν συμφωνηθεί μέχρι τα τέλη του έτους οι όροι αναφοράς για την επανάληψη των διαπραγματεύσεων; Ποιά η θέση της ελληνικής κυβέρνησης;

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ: Θέλουμε να προετοιμαστεί καλά η νέα διαπραγμάτευση, ώστε να έχει πολλές πιθανότητες επιτυχίας. Θα κάνουμε κάθε τι δυνατό προς την κατεύθυνση αυτή, δεν νομίζω όμως ότι επαρκεί ο χρόνος για την διαμόρφωση όρων αναφοράς μέχρι τέλους Δεκεμβρίου. Καλό θα ήταν να γίνει προσπάθεια μεταξύ των μερών για άτυπες επαφές καλύτερης προετοιμασίας της όλης προσπάθειας. Σας θυμίζω, άλλωστε, ότι εντός του αμέσως προσεχούς χρονικού διαστήματος επίκειται συνάντηση του Πρωθυπουργού μας με τον Πρόεδρο Ερντογάν, στο πλαίσιο της οποίας θα μπορούσαν να συζητηθούν και τα θέματα αυτά.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Πολύς λόγος γίνεται για εγγυήσεις στην Κύπρο μέσω του ΝΑΤΟ, είναι αυτό κάτι που μπορεί να αποδεχθεί η ελληνική κυβέρνηση;

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ: Παραμένει σταθερή η πάγια θέση  μας για την κατάργηση του αναχρονιστικού συστήματος των εγγυήσεων και την αποχώρηση των  κατοχικών στρατευμάτων, όπως προωθήθηκε με ενάργεια στο Κραν Μοντανά και σε αυτό το πλαίσιο θα συνεχίσουμε. Οποιοδήποτε σύστημα ασφαλείας καθιερωθεί στην επανενωμένη Κύπρο θα πρέπει να βασίζεται σε Απόφαση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και προφανώς προϋποθέτει ενεργό ρόλο του διεθνούς οργανισμού. Θέματα που αφορούν στη σχέση της Κυπριακής Δημοκρατίας με το ΝΑΤΟ θεωρούμε ότι ανήκουν αποκλειστικά στην εθνική κυπριακή πολιτική σκηνή.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Καθώς πρόσφατα είχαμε νέο κύκλο αντιδράσεων, αυτή τη φορά στους μαθητές, για τη συμφωνία των Πρεσπών, βλέπετε αυτό να επηρεάζει την πλειοψηφία που η κυβέρνηση εκτιμά ότι έχει για την επικυρώσει στη Βουλή;

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ: Σε καμία περίπτωση. Από την αρχή έχω δηλώσει ότι δεν έχω την παραμικρή αμφιβολία για την κύρωση της Συμφωνίας. Για τους δύο λαούς μας η τελευταία συνεπάγεται τη λήξη μιας πικρής αντιμαχίας που θα μπορούσε να έχει λήξει  θετικά από τη δεκαετία του ’90, με πλήρη θωράκιση των εθνικών μας συμφερόντων: αποκηρύσσεται ρητά κάθε στοιχείο αλυτρωτισμού, και μέσω της συνταγματικής αναθεώρησης, ρητά διακηρύσσεται ότι το γειτονικό κράτος δεν έχει καμία σχέση με την ιστορική, ελληνική Μακεδονία.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Σας ανησυχεί η κλιμάκωση της τουρκικής ρητορικής σε Αιγαίο και Κύπρο και ο έντονος εξοπλισμός της Τουρκία και πως αντιμετωπίζεται;

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ: Είμαστε σε διαρκή εγρήγορση αλλά δεν ανησυχούμε. Η χώρα μας έχει μία πάγια  εξωτερική πολιτική που βασίζεται στο σεβασμό της διεθνούς νομιμότητας και για αυτό το λόγο κανένα συμφέρον δεν έχουμε να πλειοδοτούμε σε ρητορική πολεμική. Προφανώς, αυτό δεν σημαίνει ενδοτικότητα.  Αποκρούουμε σταθερά κάθε απόπειρα αναθεωρητισμού και δημιουργίας τετελεσμένων και επιμένουμε στην επίλυση των διαφορών μέσω του διαλόγου. Και όχι μόνο με λόγια: η Ελληνική και η Κυπριακή Δημοκρατία έχουν αναπτύξει συστηματική και συντονισμένη διπλωματική προσπάθεια στήριξης των εθνικών συμφερόντων. Αυτή έχει αποδώσει πολλαπλούς καρπούς: Κατ’ αρχήν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όπου το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έχει καταδικάσει τις συστηματικές  παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου από την τουρκική πλευρά  και την έχει καλέσει να σεβαστεί την διεθνή νομιμότητα. Μια απλή αντιπαραβολή της δήλωσης αυτής με την αντίστοιχη, μετά το επεισόδιο των Ιμίων, δείχνει τη μεγάλη πρόοδο της διπλωματίας μας στον τομέα αυτό. Εξίσου σημαντική είναι και η πολυμερής διπλωματία που εμείς και η Κύπρος έχουμε αναπτύξει με τριμερή σχήματα στρατηγικής συνεργασίας, όπως αυτά που προανέφερα. Τα εθνικά μας συμφέροντα, λοιπόν, δεν είναι εξοπλισμένα μόνο με την διεθνή νομιμότητα, αλλά και την διπλωματική ισχύ.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Πριν ενάμιση χρόνο, όταν βρεθήκαμε ξανά στη Νέα Υόρκη, σε μία συνάντηση με παράγοντες της Ομογένειας στην κατοικία του γενικού προξένου, είχατε την ευκαιρία να ακούσατε τους προβληματισμούς των Ομογενών για να κάνουν επενδύσεις στην Ελλάδα και να συζητήσετε μαζί τους. Σήμερα, τι διαφορετικό θα τους λέγατε;

Γ. ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΣ: Πρώτα από όλα είναι σαφές ότι η χώρα μας έχει γυρίσει σελίδα, είναι πια σε διαφορετική ιστορική περίοδο. Αφήσαμε πίσω την μαυρίλα των μνημονίων, έχουμε πια την τύχη της χώρας μας στα χέρια μας. Το τελευταίο τρίμηνο η οικονομία αναπτύχθηκε κατά 2,2% και οι προβλέψεις για το 2019 είναι ακόμη καλύτερες, στο 2,5%. Έχουμε ήδη στήσει στα πόδια του ένα νέο οικονομικό μοντέλο που δεν βασίζεται σε πελατειακές σχέσεις διαπλοκής, αλλά στα συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας μας.  Ο νέος αναπτυξιακός νόμος παρέχει σημαντικές εγγυήσεις και κίνητρα στους επενδυτές. Ποτέ δεν ήταν καλύτερες οι συνθήκες για επενδύσεις στην πατρίδα μας.

11 Δεκεμβρίου, 2018