Το πάγιο αίτημα της χώρας μας για την επιστροφή και επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα προωθείται από το Υπουργείο Εξωτερικών, από κοινού με το Υπουργείο Πολιτισμού, τόσο στο πλαίσιο της UNESCO, όσο και μέσω των ανά τον κόσμο Εθνικών Επιτροπών για την επανένωση των Γλυπτών.
Ήδη από το 1984 το ζήτημα των Γλυπτών του Παρθενώνα βρίσκεται μόνιμα στην Ημερήσια Διάταξη των διασκέψεων της Διακυβερνητικής Επιτροπής της UNESCO για την Προώθηση της Επιστροφής Πολιτιστικών Αγαθών στις Χώρες Προέλευσής τους ή τον Επαναπατρισμό τους σε Περίπτωση Παράνομης Κτήσης (ICPRCP – Intergovernmental Committee for Promoting the Return of Cultural Property to the Countries of Origin or its Restitution in Case of Illicit Appropriation). Και αυτό παρά τη θέση που παγίως προβάλλει η βρετανική πλευρά, ότι δηλαδή πρόκειται για διαφορά μεταξύ ενός Κράτους (Ελλάδα) και ενός Μουσείου (Βρετανικό Μουσείο).
Το Υπουργείο Εξωτερικών, μετά από επίπονες προσπάθειες των διπλωματικών και νομικών του στελεχών, σε συνεργασία με το Υπουργείο Πολιτισμού, πέτυχε τον Σεπτέμβριο του 2021, θέτοντας με αποφασιστικότητα το ζήτημα, να υιοθετηθεί από την Διακυβερνητική Επιτροπή της UNESCO πέραν της παγίως υιοθετούμενης Σύστασης(Recommendation) και Απόφασης (Decision), υπέρ της επιστροφής των Γλυπτών. Πρόκειται για σημαντική επιτυχία της ελληνικής πλευράς διότι, για πρώτη φορά, υιοθετείται συγκεκριμένη απόφαση, με ισχυρό λεκτικό, που αναδεικνύει τον διακυβερνητικό χαρακτήρα του ζητήματος, ανατρέποντας το πάγιο επιχείρημα του Ηνωμένου Βασιλείου ότι πρόκειται αποκλειστικώς για διαφορά μεταξύ Ελλάδας και Βρετανικού Μουσείου και όχι βρετανικής Κυβέρνησης.
Η πρόσφατη δε επίσκεψη του κ. Πρωθυπουργού στο Ηνωμένο Βασίλειο (17.11.2021) όπου έθεσε σε βρετανό ομόλογό του το θέμα και η δημοσιότητα που έλαβε το ζήτημα στη συνέχεια βοήθησε στην αναζωογόνηση και ενίσχυση ενός μεγάλου κύματος διεθνούς υποστήριξης για αυτό το σκοπό, με δεδομένο ότι και η κοινή γνώμη στη Βρετανία, όπως ήδη σημειώσαμε, υποστηρίζει το αίτημα της επιστροφής των Γλυπτών.
Η χώρα μας απαντώντας στην άποψη που εκφράζεται από το Βρετανικό Μουσείο αλλά και από άλλα διεθνώς γνωστά μουσεία ότι τυχόν επιστροφή των Γλυπτών στην Ελλάδα θα αποτελούσε «προηγούμενο» για την επιστροφή και άλλων πολιτιστικών θησαυρών άλλων χωρών, προβάλλει το επιχείρημα ότι τα Γλυπτά έχουν βιαίως αποσπασθεί από ένα μνημείο (Παρθενώνας) και η επανένωση τους με τη σωζόμενη υποδομή αποτελεί κατεξοχήν ζήτημα αποκατάστασης της ακεραιότητας του συνολικού μνημείου και, στο πλαίσιο αυτό, δεν μπορούν να εξομοιωθούν με περιπτώσεις μεμονωμένων πολιτιστικών αγαθών, διότι αποτελούν τμήματα ενός ζώντος μνημείου (Παρθενώνας) και η επανένωση τους με αυτό θα αποκαταστήσει την ακεραιότητα του.
Κάθε προσπάθεια και κάθε επιτυχία προς την κατεύθυνση αυτή, όπως για παράδειγμα η πρόσφατη διευθέτηση με το Μουσείο Antonino Salinas του Παλέρμο της Ιταλίας δημιουργεί ένα θετικό προηγούμενο και μια ιδιαίτερα θετική δυναμική στη συνείδηση της διεθνούς κοινής γνώμης, ενώ αυξάνει την πίεση προς την βρετανική πλευρά προκειμένου να ανταποκριθεί στην κλήση της Ελλάδας για συνεργασία ώστε να επιστραφούν στην γενέτειρά τους τα Γλυπτά του Παρθενώνα που βρίσκονται στο Βρετανικό Μουσείο.
Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΩΝ
ΝΙΚΟΣ ΔΕΝΔΙΑΣ
9 Φεβρουαρίου, 2022